Добавить материал и получить бесплатное свидетельство о публикации
версия для слабовидящих
Главная / Начальные классы / «Қазақ тілі пәні бойынша оқушылардың функционалдық сауаттылығын арттыру» тақырыбында БАЯНДАМА

«Қазақ тілі пәні бойынша оқушылардың функционалдық сауаттылығын арттыру» тақырыбында БАЯНДАМА

Ы. Алтынсарин атындағы жалпы білім беретін орта мектебі


«Қазақ тілі пәні бойыншаоқушылардың функционалдық сауаттылығын арттыру»

19.12.2016ж


Қарқынды өзгеріп жатқан әлемде білім саласындағы ең басты, маңызды мәселе: «ХХІ ғасырда нені оқыту керек?» және «Мұғалімдер оқушыларды ХХІ ғасырға қалай дайындайды?» Сапалы білім беру кепілі- функционалдық сауаттылық. Функционалдық сауаттылық – адамның сыртқы ортамен қарым- қатынасқа түсе алу қабілеті, сол ортаға бейімделуі, қарым- қатынас жасай алуының көрсеткіші. Функционалдық сауаттылықты дамытудағы білім мазмұнының жаңғыруы- сындарлы оқыту теориясына негізделгендігі. Сындарлы оқытудың мақсаты- оқушының пәнді терең түсіну қабілетін дамыту, алған білімдерін сыныптан тыс жерде, кез келген жағдайда тиімді пайдалана білуін қамтамасыз ету. (Hattie 2009)

Қазақ тілінің грамматикасын терең меңгерген оқушы қоғамның кез келген саласында қиналмай жұмыс істеп, өзінің функционалдық сауаттылығын көрсете алады. Жетекшілік етіп отырған 2 «А» сыныбында 6 ұл, 12 қыз есебімен 18 оқушы білім алады. 2- сыныпқа қазақ тілі пәні аптасына 4 реттен жылына 136 сағат жүргізіледі. Негізгі міндет- оқушылардың өз ана тілі – қазақ тіліне деген қызығушылығын ояту, өз тілін құрметтеу және мақтаныш ету сезімдерін қалыптастыру, өзін тілді иеленуші тілдік тұлға ретінде сезінуге тәрбиелеу, ауызекі және жазба тілде қарым-қатынас жасау дағдыларын жетілдіру, өз ана тілінде дұрыс, түсініп, мәнерлеп оқу және сауатты, көркем жазу, өзіндік іс-әрекеті арқылы оның белсенді, креативтік, сыни ойлауын жетілдіру.

Биылғы оқу жылының қыркүйегінен бастап қазақ тілі пәнінен тіл және сөйлеу, дыбыс және әріп, мәтін, сөйлем, сөз және оның мағынасы бөлімдерін қамтыдық. Әр сабақтарда оқыту мен оқудағы жаңа тәсіл- топтық, жұптық жұмысты ұйымдастырып, пәнаралық байланыс орнатып, сыныпта ынтымақтастық атмосфераны қалыптастыруды жүзеге асырып келемін. Сабақ барысында оқушы берілген білімді терең меңгеріп, өз бетімен пайдалана алуын қалыптастыру үшін пікірталас, рөлдік ойындар, шағын топтардағы жұмыс, миға шабуыл әдістерін пайдаланамын. Оқушылар мәтінді оқуға қызықпайды, сондықтан олардың теориялық материалдан білім алу үдерісін «Әңгіме тізбегі», «Сөз ассоцияциясы», «Мен аңға бара жатырмын», «Суретті әңгімеле» сияқты тиімді стртегияларды қолдану арқылы жеңілдетуге болады. Бұл арқылы оқушылардың сипаттау, салыстыру, болжау, назарларын шоғырландыру, қызығушылықтарын ояту, есте сақтау, бірін- бірі тыңдау дағдылары дамиды.

Қазақ тілі пәнінен оқушылардың ең бастысы грамматикалық сауаттылығы (эссе, диктант, шығарма, жазба жұмыстарында) назарда болады, сонымен қатар өзіндік пікір білдіруін, проблемалық сұрақтарға жауап беруін, мысалдармен дәлелдеуін, сұрақ қою, ұтымды жауаптар білдіруін қадағалаймын, дамытуға бағыттаймын.

Сыныпта оқушылардың басым көпшілігі өз ойын еркін жеткізуге төселген. Өтілген материалдарды түрлі мысалдар келтіру арқылы күнделікті өмірмен байланыстырады, өз ойларын еркін, тиянақты жеткізуге тырысады. Оқушылардың сөздік қорын, ойларын дамытуға мынадай жұмыстар түрлерін пайдаланамын. (дәлелдеме: Ы. Алтынсариннің 175жылдығына өткізілген мектепішілік тәрбие сағатында І орын, аудандық қазақ тілі мен әдебиеті пәні мұғалімдерінің семинарында шеберлік сынып өткізілді)

Ұйқасты

өлең жазу

Әртүрлі

тақырыптарда әңгіме

құрастыру, сахналау

Жұмбақтар құрастыру

Мақал-мәтелдер жинақтау

Сөзжұмбақ, ребус шешу,құрастыру

Шығарма

эссе жазу

Қайратқызы Ю

Қайратқызы Ю

Нурланов Е

Қайратқызы Ю

Балғабай А

Қайратқызы Ю

Қажмұқан І

Қанатбек М

Қажмұқан І

Қанатбек М

Талқан Д

Қанатбек М

Кенжеахметова Г

Кенжеахметова Г

Қайратқызы Ю

Кенжеахметова Г

Койшыгарина Д

Кенжеахметова Г

Нурланов Е

Қажмұқан І

Қазбек Д

Дамирқызы А

Нурланов Е

Дамирқызы А


Нурланов Е


Нурланов Е

Бейсенбаев Г

Нурланов Е


Бейсенбаев Г


Қажмұқан І

Муханбеткалиев А

Қажмұқан І


Дамирқызы А


Талқан Д

Қазбек Д

Талқан Д


Қазбек Д


Балғабай А

Қайратқызы Ю

Қазбек Д




Қазбек Д

Серикова Н

Серикова Н




Серикова Н






Муханбеткалиев А



4

8

4

11

9

9

22%

44%

22%

61%

50%

50%


Қазақ тілі пәнінің жүргізілуде сәтті жақтары: Оқушылардың грамматикалық сауаттылығы қалыптасты, нақты ережелерді біледі, басым көпшілігі дәлелдемелер ұсына алады, шығармашылықпен жұмыс жасай алады. Сәтсіз жақтары: Жекелеген оқушылардың ізденісінің төмендігі (Тынымбай М, Кенжегали Т, Талқан Д, Бейсенбаев Г, Сабырова Г), каллиграфияны сақтамауы (Бейсенбаев Г, Кенжегали Т), өз дәлелдемелерін айтудағы сөздік қорының аздығы (Тынымбай М, Кенжегали Т, Сабырова Г)


Қазақ тілі пәнінен І- оқу тоқсаны бойынша «5» - 12оқушы 70%, «4» - 4оқушы 23%, «3» - 1оқушы 5%- бен жалпы 94% білім сапасын көрсетті.


Қорыта келе, ойын еркін айтатын, сын тұрғысынан ойлануға бейім, ителлект қабілеті дамыған, қоғамдық өмірде өз орнын табаатын жеке тұлғаны қалыптастыру мен үшін үлкен жауапты іс.



Баяндамашы: Бастауыш сынып мұғалімі Аубакирова Гүлмира Кеңесқызы

  • Начальные классы
Описание:

Ы. Алтынсарин атындағы жалпы білім беретін орта мектебі

«Қазақ тілі пәні бойыншаоқушылардың функционалдық сауаттылығын арттыру»

19.12.2016ж

Қарқынды өзгеріп жатқан әлемде білім саласындағы ең басты, маңызды мәселе: «ХХІ ғасырда нені оқыту керек?» және «Мұғалімдер оқушыларды ХХІ ғасырға қалай дайындайды?» Сапалы білім беру кепілі- функционалдық сауаттылық. Функционалдық сауаттылық – адамның сыртқы ортамен қарым- қатынасқа түсе алу қабілеті, сол ортаға бейімделуі, қарым- қатынас жасай алуының көрсеткіші. Функционалдық сауаттылықты дамытудағы білім мазмұнының жаңғыруы- сындарлы оқыту теориясына негізделгендігі. Сындарлы оқытудың мақсаты- оқушының пәнді терең түсіну қабілетін дамыту, алған білімдерін сыныптан тыс жерде, кез келген жағдайда тиімді пайдалана білуін қамтамасыз ету. (Hattie 2009)

Қазақ тілінің грамматикасын терең меңгерген оқушы қоғамның кез келген саласында қиналмай жұмыс істеп, өзінің функционалдық сауаттылығын көрсете алады. Жетекшілік етіп отырған 2 «А» сыныбында 6 ұл, 12 қыз есебімен 18 оқушы білім алады. 2- сыныпқа қазақ тілі пәні аптасына 4 реттен жылына 136 сағат жүргізіледі. Негізгі міндет- оқушылардың өз ана тілі – қазақ тіліне деген қызығушылығын ояту, өз тілін құрметтеу және мақтаныш ету сезімдерін қалыптастыру, өзін тілді иеленуші тілдік тұлға ретінде сезінуге тәрбиелеу, ауызекі және жазба тілде қарым-қатынас жасау дағдыларын жетілдіру, өз ана тілінде дұрыс, түсініп, мәнерлеп оқу және сауатты, көркем жазу, өзіндік іс-әрекеті арқылы оның белсенді, креативтік, сыни ойлауын жетілдіру.

Биылғы оқу жылының қыркүйегінен бастап қазақ тілі пәнінен тіл және сөйлеу, дыбыс және әріп, мәтін, сөйлем, сөз және оның мағынасы бөлімдерін қамтыдық. Әр сабақтарда оқыту мен оқудағы жаңа тәсіл- топтық, жұптық жұмысты ұйымдастырып, пәнаралық байланыс орнатып, сыныпта ынтымақтастық атмосфераны қалыптастыруды жүзеге асырып келемін. Сабақ барысында оқушы берілген білімді терең меңгеріп, өз бетімен пайдалана алуын қалыптастыру үшін пікірталас, рөлдік ойындар, шағын топтардағы жұмыс, миға шабуыл әдістерін пайдаланамын. Оқушылар мәтінді оқуға қызықпайды, сондықтан олардың теориялық материалдан білім алу үдерісін «Әңгіме тізбегі», «Сөз ассоцияциясы», «Мен аңға бара жатырмын», «Суретті әңгімеле» сияқты тиімді стртегияларды қолдану арқылы жеңілдетуге болады. Бұл арқылы оқушылардың сипаттау, салыстыру, болжау, назарларын шоғырландыру, қызығушылықтарын ояту, есте сақтау, бірін- бірі тыңдау дағдылары дамиды.

Қазақ тілі пәнінен оқушылардың ең бастысы грамматикалық сауаттылығы (эссе, диктант, шығарма, жазба жұмыстарында) назарда болады, сонымен қатар өзіндік пікір білдіруін, проблемалық сұрақтарға жауап беруін, мысалдармен дәлелдеуін, сұрақ қою, ұтымды жауаптар білдіруін қадағалаймын, дамытуға бағыттаймын.

Сыныпта оқушылардың басым көпшілігі өз ойын еркін жеткізуге төселген. Өтілген материалдарды түрлі мысалдар келтіру арқылы күнделікті өмірмен байланыстырады, өз ойларын еркін, тиянақты жеткізуге тырысады. Оқушылардың сөздік қорын, ойларын дамытуға мынадай жұмыстар түрлерін пайдаланамын. (дәлелдеме: Ы. Алтынсариннің 175жылдығына өткізілген мектепішілік тәрбие сағатында І орын, аудандық қазақ тілі мен әдебиеті пәні мұғалімдерінің семинарында шеберлік сынып өткізілді)

Ұйқасты

өлең жазу

Әртүрлі

тақырыптарда әңгіме

құрастыру, сахналау

Жұмбақтар құрастыру

Мақал-мәтелдер жинақтау

Сөзжұмбақ, ребус шешу,құрастыру

Шығарма

эссе жазу

Қайратқызы Ю

Қайратқызы Ю

Нурланов Е

Қайратқызы Ю

Балғабай А

Қайратқызы Ю

Қажмұқан І

Қанатбек М

Қажмұқан І

Қанатбек М

Талқан Д

Қанатбек М

Кенжеахметова Г

Кенжеахметова Г

Қайратқызы Ю

Кенжеахметова Г

Койшыгарина Д

Кенжеахметова Г

Нурланов Е

Қажмұқан І

Қазбек Д

Дамирқызы А

Нурланов Е

Дамирқызы А

Нурланов Е

Нурланов Е

Бейсенбаев Г

Нурланов Е

Бейсенбаев Г

Қажмұқан І

Муханбеткалиев А

Қажмұқан І

Дамирқызы А

Талқан Д

Қазбек Д

Талқан Д

Қазбек Д

Балғабай А

Қайратқызы Ю

Қазбек Д

Қазбек Д

Серикова Н

Серикова Н

Серикова Н

Муханбеткалиев А

4

8

4

11

9

9

22%

44%

22%

61%

50%

50%

Қазақ тілі пәнінің жүргізілуде сәтті жақтары: Оқушылардың грамматикалық сауаттылығы қалыптасты, нақты ережелерді біледі, басым көпшілігі дәлелдемелер ұсына алады, шығармашылықпен жұмыс жасай алады. Сәтсіз жақтары: Жекелеген оқушылардың ізденісінің төмендігі (Тынымбай М, Кенжегали Т, Талқан Д, Бейсенбаев Г, Сабырова Г), каллиграфияны сақтамауы (Бейсенбаев Г, Кенжегали Т), өз дәлелдемелерін айтудағы сөздік қорының аздығы (Тынымбай М, Кенжегали Т, Сабырова Г)

Қазақ тілі пәнінен І- оқу тоқсаны бойынша «5» - 12оқушы 70%, «4» - 4оқушы 23%, «3» - 1оқушы 5%- бен жалпы 94% білім сапасын көрсетті.

Қорыта келе, ойын еркін айтатын, сын тұрғысынан ойлануға бейім, ителлект қабілеті дамыған, қоғамдық өмірде өз орнын табаатын жеке тұлғаны қалыптастыру мен үшін үлкен жауапты іс.

Баяндамашы: Бастауыш сынып мұғалімі Аубакирова Гүлмира Кеңесқызы

Скачать материал
Автор Аубакирова Гүлмира Кеңесқызы
Дата добавления 14.01.2017
Раздел Начальные классы
Подраздел Конспекты
Просмотров 1268
Номер материала MA-069537
Скачать свидетельство о публикации

Оставьте свой комментарий:

Введите символы, которые изображены на картинке:

Получить новый код
* Обязательные для заполнения.


Комментарии:

Популярные курсы