Главная / Химия / Тұздар гидролизі. Биосферадағы тұздар гидролизінің маңызы. рН туралы түсінік (сутектік көрсеткіште)( 9 – сынып)

Тұздар гидролизі. Биосферадағы тұздар гидролизінің маңызы. рН туралы түсінік (сутектік көрсеткіште)( 9 – сынып)

C:\Users\Гульмира\DSC_8020.JPG



Сатмолдина Гульмира Ныгыметовна «№18 жалпы білім беретін орта мектебі» КММ химия- биология пәнінің мұғалімі Қарағанды қаласы





Тұздар гидролизі. Биосферадағы тұздар гидролизінің

маңызы. рН туралы түсінік (сутектік көрсеткіште). ( 9 – сынып)

Қазіргі    білім   беру   жүйесінің   мақсаты-бәсекеге   қабілетті    маман   дайындау.  Мектеп   үйрететін   орта,  оның   жүрегі –мұғалім. Ізденімпаз мұғалімнің  шығармашылығында  ерекше тұс-оның сабақты түрлендіріп, тұлғаның  жүрегіне жол таба білуі. Мұғалім   үшін   кәсіби    шеберлікке   жету, өз  мамандығының    данышпаны   болу   бір  күнде  пайда   болатын   дүние    еместігін  біз  жақсы  түсінуіміз   керек  және  өмір   бойы    ізденушілікті, зерттеушілікті  талап  ететін  мамандық екенін анық аңғарғанда ғана толық нәтижеге жете аламыз. Мұғалімнің әрбір сөзі мен ісі, қимылы, аяқ алысы, көзқарасы психологиялық және ізгілік тұрғысынан шәкірт жүрегіне үлкен орын алады. Сондықтан әрбір ұстаз үшін оқу мен тәрбие процесін ұйымдастыруда мол білімділікті, ақылдылықты, дұрыс іскерліктер мен дағдыларды   қолдану қажет етеді.

Сабақтың тақырыбы:

Тұздар гидролизі. Биосферадағы тұздар гидролизінің маңызы. рН туралы түсінік (сутектік көрсеткіште).

Сілтеме:

Оқулық 9 сынып «Химия» Алматы «Мектеп» 2013.

Жалпы мақсаты:

Тұздар гидролизі туралы түсінікпен танысу.Тұздар гидролизінің теңдеулерін құруды үйрену,әртүрлі тұз ерітінділерінің ортасын болжап айта білу.

Міндеттері :

1.Заттардың суда еруі тек физикалық процесс қана емес, еріген заттың сумен әрекеттесуімен қатар жүретін химиялық процесс екендігі туралы ұғымдарын тереңдету;

2.Тұздар гидролизінің теңдеулерін құру дағдысын қалыптастыру;

3.Әртүрлі тұз ерітінділерінің ортасын болжап айта білуге үйрену.

Табыс критерилері

1.Тұздар гидролизі туралы түсініктері қалыптасады. 2. Гидролиз теңдеулерін құра біледі. 3. Әр түрлі тұз еерітінділерін ортасын болжап айта алады. болжап айтады. 4.Биосферадағы тұздар гидролизінің маңызын түсінеді. 5. Ерітінділердің рН сутектік көрсеткішін сипаттай алады.

Түйінді идеялар:

Бейтарап ерітінді. Сілтілік ерітінді. Қышқылдық ерітінді. Әлсіз негіз бен күшті қышқылдың тұзы. Күшті негіз бен әлсіз қышқылдың тұзы. Әлсіз негіз бен әлсіз қышқылдан түзілген тұздар. Сутектік көрсеткіш. Тұздар гидролизінің биосферадағы маңызы.

Жаттығулар мен тапсырмалар:

1.Топқа бөлу. Топта жұмыс істеу ережесін ескерту. 2. «Ой шақыру » А)Өткен сабақтардағы білімдерін еске түсіру үшін «Қалтадағы сұрақтар » ойыны ойналады Ә) Қандай әлсіз және күшті қышқылдар мен негіздерді білесіңдер. Жауапты кесте түрінде ұсыныңдар.Оқушылар кесте құрады. 3.Мағынаны тану –тақырыппен танысу . а) «ББҮ» кестесін толтыру .5мин ә) Оқушылардың зейінін шоғырландыру үшін «Сематикалық картамен» жекелеме жұмыс жасау арқылы тұздаржайында білімдерін нақтылау.. б)Көрсетілім көрсетіледі«Тұздар ерітіндісінде индикатор түсінің өзгеруі».Соған қарап оқушылар жұмысты қорытындылап, талдау жасайды. в) Оқушылардың зейінін шоғырландыру үшін «Сематикалық картамен» жекелеме жұмыс жасау арқылы тұздар жайында білімдерін нақтылау. г) «Мойдодыр» мультфильміннен үзінді көре отырып, проблемалық сұрақ қою. д) Бағытталған оқыту.Тақырыпты алдын-ала бөліктерге бөлу. Оқушылар әр бөлікті оқығаннан кейін сұрақтар қою. Әр топ «Тұздар гидролизі» туралы түсінік береді.

Проблемалық сұрақты шешу..

Сергіту сәті .

е)Топтық жұмыс. Деңгейлік тапсырмалар және №2 зертханалық жұмыс тапсырмалары.

4. Рефлексия. Ой толғау.«ББҮ» кестесін толтыру

5..Жекелеме және топтық жұмысты бағалау.. (критериалды, яғни жалпы сабақ барысы бойынша және орындаған зертханалық жүмыстары бойынша бағалау)

Бірлескен жұмысқа негізделген тәсіл:

Сергіту сәтін орындау.




Топта жұмыс жүргізу жөніндегі ережемен топ болып жұмыс істеу.


Бейнекөр-сетілімдерді пайдалана отырып ашық сұрақтар қойылып, зертеушілік әңгіме,диалог ұйымдастыру. СТО,АҚТ-ны қолдану

Топтық жұмыс.

Тұздар гидролизіне жаттығулар орындау.


Топ басшылар бағалау критерийлері

арқылы бағалау

парағына топ мүшелерін бағалау.

Дереккөздер:




2.Зертханалық жұмыстар 3.Оқулық 9 сынып «Химия» Алматы «Мектеп» 2013. 4..Жұмыс дәптері. 5.Есептер мен жаттығулар жинағы.

Оқуға арналған тапсырма:

Оқулықта:§12. 5,7-жаттығу.








Уақыты

Жұмыстың түрі

Мұғалімнің іс -әрекеті

Оқушының іс -әрекеті

1 минут



1 минут





12минут





































































































































10 мин





























































































2 мин











15 мин

















1 мин

1 мин



1 мин















2 мин










Ұйымдастыру бөлімі

Оқушылармен амандасу,түгендеу

Жинақталу

Топқа бөлу:

Химиялық элементтердің таңбалары бойынша. Топта жұмыс істеу ережесін шығару.

Химиялық элементтердің таңбалары бойынша. Топ басшыларын тағайындау















басшысын тағайындау.

Топ ережесін ескетүсіру.


2. «Ой шақыру »

а)Өткен сабақтардағы білімдерін еске түсіру үшін

«Қалтадағы сұрақтар » ойыны ойналад









ә) Қандай әлсіз және күшті қышқылдар мен негіздерді білесіңдер. Жауапты кесте түрінде ұсыныңдар. Оқушылар кесте құрады.




1- қалта Қандай заттар электролиттер және бейэлектролиттер деп аталады? 2-қалта Электролиттік диссоциация теориясы бойынша қышқылдарға анықтама бер. 3-қалта Электролиттік диссоциация теориясы бойынша негіздерге анықтама беру 4-қалта Электролиттік диссоциация теориясы бойынша тұздарға анықтама беру 5-қалта.Диссоцияциялану дәрежесі қалай өрнектеледі? 6.-қалта .Күшті және әлсіз электролиттерге қандай заттар жатады?

Күшті қышқыл-дар

Әлсіз қышқыл-дар

Күшті негіздер

Әлсіз негіз дер

HCI

H2SO4

HNO3

HJO3

HI

HCIO3

H2CO3

H2S

HCN

HClO

H3PO3

H2SlO3

H2SO3

NaOH

KOH

Ca(OH)2

Ba(OH)2

LlOH

NH4OH және барлық нашар еритін негіз дер







23минут

3.Мағынаны тану тақыр-ыппен танысу а) «ББҮ» кестесін толтыру .





ә)Көрсетілім көрсетіледі «Тұздар ерітіндісінде индикатор түсінің өзгеруі».







б)Оқушылардың зейінін шоғырландыру үшін «Сематикалық картамен» жекелеме жұмыс жасау арқылы тұздар жайында білімдерін нақтылау





г) «Мойдодыр» мультфильміннен үзінді көрсету.















«ББҮ» кестесінде «білемін» ,«білгім келеді » бөлімдерін толтыру ұсынылады





Проблемалық сұрақ: Неліктен тұздың судағы ерітіндісі әртүрлі реакция (орта) көрсетеді? Мұндай проблемалық сұрақтың мәнісін түсіндіру үшін тұздардың ерекше қасиеті гидролиз реакциясы туралы түсінік беріледі. Гидролиз дегеніміз – ерітіндідегі тұз иондар мен су иондары арасындағы алмасу реакциясы.



Алмасу реакциясы кезінде түзілген тұздың қасиеті туралы айту үшін, оның құрамына қандай негіздер мен қышқылдар кіретінін білуі керек. Сондықтан «Семантикалық картамен»жұмыс жасатамын.

Тұздардың формуласы

Тұздардың атауы

Тұзға сәйкес келетін негіз

Тұзға сәйкес

келетін қышқыл

СuCL2




AL2(SO4)3




K2CO3




Fe(NO3)3




NaHS






г) «Мойдодыр» мультфильміннен үзінді көрсете отырып, проблемалық сұрақ қою арқылы ой қозғау







«ББҮ» кестесінде «білемін , «білгім келеді » бөлімдерін толтырады

Проблемалық сұраққа жауап іздей отырып , тұздардың ерекше қасиеті гидролиз туралы түсінеді







Алмасу реакциясы кезінде түзілген тұздың қасиеті туралы айту үшін, оның құрамына қандай негіздер мен қышқылдар кіретінін біледі.



« Мойдодыр мульт фильміннен үзінді көреді,ой туады.

































































































Оқушылар жұмысты қорытындылап, талдау жасайды.





д) Бағыттал-ған оқыту. Тақырыпты алдын-ала бөліктерге бөлу. Оқушылар әр бөлікті оқығаннан кейін сұрақтар қою. Әр топ «Тұздар гидролизі» туралы түсінік береді.























«Мойдодыр» мультфильміннен үзіндідегі проблемалық сұрақты шешу.

















































е)Топтық жұмыс. Деңгейлік тапсырмалар

Тақырыпты алдын-ала бөліктерге бөлемін Оқушылар әр бөлікті оқығаннан кейін сұрақтар қойылады. 1-бөлім 1.Бейтарап ерітінді қандай ерітінді. 2. Сілтілік ерітіндіде қандай иондар артық болады? 3. Сутек иондары артық болса, қандай ерітінді болады? 2-бөлім 1. Әлсіз негізбен күшті қышқылдан түзілген тұздар гидролизі кезінде ерітіндіде қандай иондар жиналады және орта қандай болады? 2. Тұздар гидролизі деген не? 3-бөлім Күшті негізбен әлсіз қышқылдан түзілген тұздар гидролизінде қандай иондар артық жиналады және орта қандай болады? 4-бөлім Әлсіз негіз бен әлсіз қышқылдан түзілген тұздардың гидролиздену процесі қалай жүреді? 5-бөлім 1. Сутектің көрсеткіш деген не? Қалай өрнектеледі? 2. Бейтарап, сілтілік, қышқылдық ортада рН қалай сипатталады? 6-бөлім 3. Тұздар гидролизінің биосферадағы маңызы қандай?

Тұздар гидролизі тақырыбын талдай отырып «Мойдодыр» мультфильміннен үзіндідегі проблемалық сұрақтыталдау.















Сергіту сәтін жасау. Оқушылардың психологиялық ахуалын, олардың мазасыздануының сипаты мен табиғатын ойлай отырып, көңіл –күйлері көтеру.



А-деңгейлік тапсырма.

Төменде келтірілген топтардың қайсысында барлық тұздар түгелімен гидролизге ұшырайды?

1) Na2SO4, KCI, Fe(NO3)2;

2) AI2(SO4)3, NaCI, Zn(NO3)2;

3) K2S, Mg(NO3)2, CaCI2;

4) Na2CO3, AICI3, K3PO4;









































































































































«Мойдодыр» мультфильміннен үзіндідегі проблемалық сұрақты шешін табады



Оқушылар серігіп ,көңіл –күйлері көтеріңкі болады.





































































































3минут



















5 минут

Сергіту сәт және және №2 зертханалық жұмыс тапсырмалары.















4. Рефлексия. Ой толғау. «ББҮ» кестесін толтыру 5.Жекелеме және топтық жұмысты бағалау.

































Үйге тапсырма беру

В-деңгейлік тапсырма. Мына тұздардың: А) натрий сульфиді (Na2S); Ә) калий силикаты (К2SіО3); Б) темір (ІІ) хлориді (ҒеСІ2) Гидролиздену реакцияларының бірінші сатысын жазып, ерітіндінің ортасын анықтаңдар.

С-деңгейлік тапсырма. №2-зертханалық жұмыс «Тұздар гидролизі»







«ББҮ» кестесінде «үйрендім» бөлігін толтыру ұсынылады



Оқулықта:§12 . 5,7-жаттығу.































Критериалды, яғни жалпы сабақ барысы бойынша және орындаған зертханалық жүмыстары бойынша бағалау





























Оқулықта:§12 . 5,7-жаттығу.

«ББҮ» кестесінде «үйрендім» бөлігін толтырады.

Критериалды яғни жалпы сабақ барысы бойынша және орындаған зертханалық жүмыстары бойынша бағалау



Бағалау парағы бойынша бағаланады.









Тұздар гидролизі. Биосферадағы тұздар гидролизінің маңызы. рН туралы түсінік (сутектік көрсеткіште)( 9 – сынып)
  • Химия
Описание:

Қазіргі    білім   беру   жүйесінің   мақсаты-бәсекеге   қабілетті    маман   дайындау.  Мектеп   үйрететін   орта,  оның   жүрегі –мұғалім. Ізденімпаз мұғалімнің  шығармашылығында  ерекше тұс-оның сабақты түрлендіріп, тұлғаның  жүрегіне жол таба білуі. Мұғалім   үшін   кәсіби    шеберлікке   жету, өз  мамандығының    данышпаны   болу   бір  күнде  пайда   болатын   дүние    еместігін  біз  жақсы  түсінуіміз   керек  және  өмір   бойы    ізденушілікті, зерттеушілікті  талап  ететін  мамандық екенін анық аңғарғанда ғана толық нәтижеге жете аламыз. Мұғалімнің әрбір сөзі мен ісі, қимылы, аяқ алысы, көзқарасы психологиялық және ізгілік тұрғысынан шәкірт жүрегіне үлкен орын алады. Сондықтан әрбір ұстаз үшін оқу мен тәрбие процесін ұйымдастыруда мол білімділікті, ақылдылықты, дұрыс іскерліктер мен дағдыларды   қолдану қажет етеді.

Автор Ешкеева Айжан Атаевна
Дата добавления 27.01.2015
Раздел Химия
Подраздел Планирования
Просмотров 2368
Номер материала 55046
Скачать свидетельство о публикации

Оставьте свой комментарий:

Введите символы, которые изображены на картинке:

Получить новый код
* Обязательные для заполнения.


Комментарии:

↓ Показать еще коментарии ↓