Главная / Другое / Темæ:ДÆУÆН ДÆР АХÆМ ÆМБАЛ ИС?

Темæ:ДÆУÆН ДÆР АХÆМ ÆМБАЛ ИС?













Муниципальное автономное общеобразовательное учреждение базовая средняя общеобразовательная школа №7 с углубленным изучением английского языка им.А.С.Пушкина




hello_html_34a0150b.jpg

















Гурциева Фатима Борисовна

учитель осетинского языка и литературы










Гуырцъыты Ф.

Урочы конспект

«Ирон æвзаджы урок 2-æм къласы»


Темæ: «Мæ бинонтæ»

Нысан.

  1. Скъоладзауты ныхасы рæзтыл куыст.

  2. Ныййарджытæм уарзондзинад сæвзæрын кæнын.

Цæстуынгтæ æрмæг.

  1. Нывтæ темæмæ.

  2. Æмбисонд фæйнæгыл фыст «Мады хъæбыс адджын у».

Техникон фæрæзтæ.

  1. Проигрыватель кæнæ магнитофон.

  2. Диаскоп салйдтæн, диафильмтæн.


Урочы цыд.


  1. Организацион хай.

  1. Иронау салам раттын.

  2. Радгæсы бафæрсын: «Ам чи нæй».

  3. Фæйнæджы уавæр.

  4. Урокмæ сабиты æрцæттæ кæнын, иронау сæм дзурын.


  1. Аудирование. Æнæзонгæ æрмæгмæ байхъусын æмæ йын йæ мидис бамбарын.

Мæ бинонтæ сты: дада, нана, мæ мад, мæ фыд, мæ хо, ме’фсымæр. Дада æмæ нана сты пенсийы. Мæ мад кусы банчы, мæ фыд у ахуыргæнæг, мæ хо цæуы рæвдауæнтдонмæ. Æз ахуыр кæнын дыккæгæм къласы.

Текстмæ байхъусæн ис 2 хатты магнитофоны лентыл фыстæй кæнæ ахуыргæнæджы ныхасæй.


  1. Рацыд æрмæг рафæлхат кæнын.


  1. Ног æрмæг.

  1. Ахуыргæнæджы беседæ фæрстытæм гæсгæ (фæрсы цалдæры).

  • Дæ мад кæм кусы?

  • Дæ фыд кæм кусы?

  • Хо дыни с? Цал?

  • Æфсымæр дын ис? Цал?

  • Дæ нана æмæ дада кæм цæрынц? Уарзыс сæ?


  1. 2 скъоладзауы дзурынц сæ бинонты тыххæй:

  • Мæ бинонтæ сты:…


  1. Иумæ кæсынц чиныджы дзырдтæ. Активон дзырдуат: дада æмæ нана, баба æмæ гыцца, мад æмæ фыд, хо æмæ æфсымæр.

Чиныджы дзырдуатимæ бакусын. Ныффыссын хъæугæ дзырдтæ: бинонтæ,…

Нывтимæ куыст:

  • Цы кусы дада?

  • Цы ми кæны нана?

  • Дæ нана бийы цъында?


  1. Чиныджы 1 хæс баххæст кæнын.

Кæсы ахуыргæнæг, йæ фæстæ – æртæ скъоладзауы кæсынц диалогы хуызы.

Раттын хуымæтæг фæрстытæ:

  • Кæм кусы Акимы мад?

  • Чи у Акимы мад?

  • Кæм кусы Ацамæзы фыд?

  • Чи у Ацæмæзы фыд?

  • Чи у де’мбалы фыд? Æмæ аф.д.


  1. Саразын скъоладзауты æхсæн диалог: «Чи стыд æ бинонтæ?»

Кæрæдзийы фæрсынц фæрсæй-фæрстæм бадæг сабитæ.


  1. Чиныджы текст аив кæсынц 2-3 хатты.


  1. Алы хъуыдыйад дæр уырыссагау ратæлтац кæнын, дзырдты нысаниуæгæй сæ бафæрсын. Сбæрæг кæнын. Цавæр дамгъæтæй райдайы алы дзырд дæр.


  1. Нывтимæ куыст.

Уæлæмхасæн нывтæй дæр спайда кæнын: бынонтæ куысты.

Нывтæм раттын цыбыр фæрстытæ:

  • Чи ис нывы? (нана, мæ мад) раттут ын ном.

  • Цы кусы нана?

  • Чи ис иннæ нывы? (чызг, нанайы чызг) раттут ын ном.

  • Цы кусы _________ (нм зæггъын).


  1. Æмбисонд бакæсын, ратæлмац кæнын æмæ йын йæ мидис бамбарын кæнын.

Бафæрсын, йæ мадæн чи æххуыс кæны? Куыд? Нана æмæ дадайæн куыд лæггад кæнынц?


  1. Урочы кæрон бафæрсын, цавæр ног дзырдтæ базыдтой, кæй кой кодтат урочы.


  1. Хæдзармæ куыст ратæлмац кæнын æмæ сын æй бамбарын кæнын.


  1. Бæрæггæнæнтæ сæвæрын скъоладзаутæн.



Гуырцъыты Ф.

Урочы конспект

«Ирон æвзаджы урок 4-æм къласы»


Темæ: «Хæдзарон цæрæгойтæ»

Нысан. Ныхасы рæзт.

Дзургæ ныхас хъусын æмæ æмбарын.

  1. Аудирование. Æнæзонгæ текст кæсын.

  1. чиныджы уæлæмхасæн æрмæг. Ф.169 «Гогыз».

  2. кæнæ «Ногдзау» № 3, 1987 аз, ф.9 «Уасæг».


  1. Рацыд æрмæг.

  1. Дыууæйæ – фæйнæгмæ (карточкæтæ).

  2. Дзырдуатæй фæрсын.

  3. Æмдзæвгæтæ – наизусть.

  4. Цы у цавдон уæнг?

  5. Кæцы уæнг у цавдон?

Хъохъо, бабыз, гогыз, хъаз, уасæг.


  1. Ратæлмац кæн ирон æвзагмæ: «На белом камне синие глаза».

  2. Ахъазæм: «ХЪАЗТÆ».

  3. Зæгъут, уæдæ цавæр мæргътæ сты хæдзарон мæргъты нæмттимæ.


  1. Чи уæ зоны? Уыци-уыцитæ хæдзарон мæргъты тыххæй.

«Хъодахы бын мыстытæ»

«Доны йæхи найы æмæ хусæй баззайы» (Хъаз)

  • Æмдзæвгæтæ? (О, уасæг, уасæг).

  1. Кæмæ уæ ис уæхимæ хæдзарон мæргътæ?

Цæмæ уæ хъæуынц?


  1. Ног æрмæг.

Дарддæр цæуæм – Хæдзарон цæрæгойтæ (Домашние животные).

  1. Цавæр хæдзарон цæрæгойтæ зонут? (æвдисын нывтæ).


  1. Чиныджы нывимæ куыст.

  • Кæй уынут нывы? (Цы уынут нывы?)


  1. Аудирование – (рæнхъы дзырдтæ æмæ сæ тæлмац)

  • Цавæр хæдзарон цæрæгойты ма ферох кодтам? (гæды, къамбец).


  1. Дзырдуатон куыст кæнын тетрæдты.


  1. Кæсæм текст: «Уарзон цæрæгойтæ».

  1. кæсын æз;

  2. фæрсын, цы бамбæрстой;

  3. чи ратæлмац кæндзæн текст (кæнæ иугай хъуыдыйæдтæй кæсынц æмæ сæ тæлмац кæнынц);

  4. алчидæр кæсы текст.


  1. Текстимæ кусæм.

  • Цы уарзынц Алан, Ацæмæз æмæ Аким?

  • Цыц æуы Аланы зæрдæмæ? Цæмæ? (Сар тексты дзуапп).

  • Цыц æуы Ацæмæзы зæрдæмæ? Цæмæ? (тексты).

  • Цы уарзы Аким та? Цæмæ?

  • Дыт та цавæр цæрæгой уарзыс? Цæмæ?


  1. Рольтæм гæсгæ каст (хуыздæртæ).


  1. Фембæлдысты Алан, Ацæмæз æмæ Аким (текстмæ гæсгæ диалог).


  1. Еры срæнхъгай: Чи растдæр ныффысдзæн фæйнæгыл (дзырдтæ ног текстæй):

1-аг рæнхъæй – зондджын æмæ рæсугъд цæрæгой.

2-аг рæнхъæй – нæ хæдзар хъахъхъæны.

3-аг рæнхъæй – хъуг дæтты æхсыр.

Алчидæр сæ ныффыссы, йæ бынаты сбады, йæ рæцыдтытыл афæлгæсы, сбæлвырд кæны дзырдты растфыссынад чиныджы тексты.


  1. Грамматикон куыст.

  1. ф.2 (фысгæ). Хуызæгмæ гæсгæ.

  2. ф.3 дзырдты фарсмæ ныффысс дзуапп: И-о, и-о – хæрæг.

  3. Æрхъуыды кæнут хъуыдыйæдтæ цæрæгойты нæмттимæ (алкæмæн дæр раттын æмбæлы иу ныв кæнæ карточкæ цæрæгойы номимæ). Цæрæгойтæн раттут нæмттæ – ацы куысты хуыз саразын ис кæронбæттæны:

Бæх – , Куыдз – Хъусой, Гæды – Гино, Фыс – , Хъуг – .

















Гуырцъыты Ф.

Урочы конспект

«Ирон æвзаджы урок 6-æм къласы»


Темæ: «Нæ адæмы истори»

Урочы нысан:

  1. Скъоладзауты ахуыр кæнын хъусгæ ныхасы сæйраг мидис æмбарыныл.

  2. Мивдисæджы бæллиццаг здæхæны хицæндзинæдтимæ базонгæ кæнын.

  3. Зонгæ лексикон-грамматикон æрмæгæй ныхасы раст пайда кæныныл фæцалх кæнын сывæллæтты.

Хъомыладон хæс:

  • фыдæлты уæзæгмæ уарзондзинады æнкъарæнтæ гуырын кæнын скъоладзаутæм;

  • хæлардзинадæн аргъ кæныныл ахуыр кæнын сывæллæтты.

Цæстуынгæ æрмæг: магнитофон, диск 1-аг фæлтæрæнимæ.


Урочы методикон рацарæзт:

  1. Бацæттæгæнæн хай.

  2. Хæдзармæ куыст равзарын (2-3 скъоладзауы кæсынц хъуыдыйæдтæ).

  3. Аудировани (текст «Дыууæ æрдхорды»).


Фæлтæрæн 1

баухъусын

а) фæрстытæн дзуæппытæ раттын

дзырдуатæй спайда кæнын

б) фыццаг бакусын дзырдуатыл

уый фæстæ та текстмæ байхъусын


Дыууæ æрдхорды

Скифтæм тынг кадджын уыд æфсымæрдзинад, хæлардзинад. Уый тыххæй бæлвырд æвдисæн баззад историйы.

Иу заман скифтæм знæгтæ æрбабырстой. Уыдон уыдысты бирæ æмæ æнæхатыр. Скифтæй бирæты фæцагътой, бирæты та дзы уацары райстой. Уацайрæгтимæ уыд æрыгон скифаг хæстон Амизок дæр. Хæсты хæдразмæ уый æрдхорд-æфсымæр скодта йæхи æмгар лæппу Дандамидимæ. Дыууæ лæппуйы кæрæдзиуыл афтæ нæвыд уыдысты, кæрæдзийы афтæ бирæ уарзтой, æмæ Дандамид уайтагъд цæугæдоны сæрты баленк кодта знæгтæм, цæмæй баххуыс кæна йе’рдхорд Амизокæн.

Знæгтæ Дандамиды æрцахстой æмæ йæ бакодтой сæ фæтæгмæ. Уый йæ бафарста:

  • Цы ратдзынæ дердхорд Амизокы суæгъд кæныны тыххæй?

Дандамид дзуапп радта:

  • Цыдæриддæр мæм ис, уый.

Уæд знæгты фæтæг фæлварæгау загъта:

  • Уæдæ дæ цæстытæ ратт.

Дандамид æхсызгонæй сразы.

Лæппуйы цæстытæ куы скъахтой, уæд знæгтæ æцæгæй дæр суæгъд кодтой Амизокы.

Æрдхæртæ кæрæдзийыл куы бацин кодтой, уæд æрбаленк кодтой цæугæдоны сæрты. Знæгтæ уыцы хъуыддаг фенгæйæ фидарæй бамбæрстой: адæм кæрæдзиуыл афтæ иузæрдион кæм сты, уыцы бæстæйæн басæттæн нæй æмæ æхсæвыгон лидзæг фесты.


  1. Грамматикон æрмæгыл бакусын.

Фæлтæрæн 2. Хъуыдыйæдтæ баххæст кæнын.

Фæлтæрæн 3. Фыццаг уал зæрдыл æрлæууын кæнын æргомон æмæ фæдзæх-стон здæхæнты хицæндзинæдтæ. Мивдисджытæ къордтæй рафыссын се здæхæнтæм гæсгæ.

  1. Æргомон здæхæн æвдисы, чи цæуы, æрцыдис кæнæ æрцæудзæнис, ахæм архайд. И сын æртæ афоны: нырыккон, ивгъуыд æиæ суинаг.

  2. Фæдзæхстон здæхæн æвдисы ахæм архайд, кæцы æцæгæй нæ цæуы, фæлæ чидæр домы йæ бакæнын.


Æргомон здæхæн

Риссы, кой кæны,

нæ кусы, нæ хæры, хъуыстон, ссардтон, радзурдзынæн

фæдзæхстон здæхæн

æрттив, тау, байрай, цæр


Фæлтæрæн 4

hello_html_1f10b217.gifhello_html_m659188c6.gif

бакæсын раиртæст

зæрдыл бадарын

хи дæнцæгтæ æрхæссын

таблицæ баххæст кæнын

Фæлтæрæн 5

hello_html_1a4e155b.gifhello_html_6377a719.gif

бакæсын

сбæрæг кæнын цæсгом, афон, здæхæн


  1. дæ – 2 цæсг., нырыккон афон, æргомон зд.

уаин – 1 цæсг., нырыккон аф., бæллиццаг зд.

бакæнин – 1 цæсг., суинаг аф., бæллиццаг зд.


  1. фæдзырдтаиккой – 3 цæсг., ивгъуыд аф., бæллицаг аф.

ныццагъта – 3 цæсг., ивгъуыд аф., æргомон зд.


  1. зониккой – 3 цæсг., суин. аф., бæллицаг зд.

Кæсиккой – 3 цæсг., суиан. Аф., бæллиццаг зд.


Фæлтæрæн 6. Мивдисджытæ сæвæрут бæллиццаг здæхæны ивгъуыд афоны. Рафыссут сæ.


х/к. Таблицæ баххæст кæнут.

скодтой – скодтаиккой

æруагъта – æруагътаид

ныттагътой – ныттагътаиккой

ракодта – ракодтаид

сахыста – сахыстаид


  1. Кæронбæттæн хай.

  • хатдзæгтæ, бæрæггæнæнтæ

  • хæдзармæ куыст фæбæрæг кæнын æмæ бамбарын кæнын

  • скъоладзауты афæндараст кæнын



Темæ:ДÆУÆН ДÆР АХÆМ ÆМБАЛ ИС?
  • Другое
Описание:

Темæ:ДÆУÆН ДÆР АХÆМ ÆМБАЛ ИС?

Урочы ныантæ:Сывæллæттæн бамбарын кæнын æнæ æмбалæй цæрæн кæй нæй.Ӕцæг æмбал та царды зын ссарæн кæйу. Хъуамæ алчи дæр хъахъæна йе мбалы, гадзрахатæй йыл макуы цæуа. Ныхасы рæзтыл бакусын.

 Урочы цыд.І. Организацион хай.

ІІ.Хæдзармæ куыст бафæрсын.

 4-æм фæлтæрæны текст аив кæсын, тæлмац кæнын зонын.

 Уæ боныгты цы  ныффыстат, фыстæджытæ кæй райстат, уый тыххæй. Куыд спайда кодтой 4-æм, 5-æм æмæ 6-æм фæлтæрæнты æрмæгæй?

 

 

ІІІ. Ног æрмæг

 

1.    Чиныгимæ куыст

2.    Байхъусут, бакæсут. Зæгъут, Тег æмæ Бег æцæг æмбæлттæ сты? Куыд æмбарут сымах та хæлардзинад?

Тег æмæ Бег

Ахуыргæнæг скъоладзаутæн Бафтыдта йæхи уый цæсты,

Сарæзта контролон куыст. Сæр бынмæ æруагъта тынг.

Бег куы разынд тæккæ цауддæр2: Ахуыргæнæг æм ысмæсты,

Иунæг уый нæ радта фыст. Уымæн уый куыд нæ уыд хъыг?!

− Бег, цы дæ мæнæн зæгъинаг,

Цæй, кæм ис дæ куыст, фæрсын?

– Тег мын фæкæны хынцинаг,

Уый та абон у рынчын …

                                                  Цæрукъаты Владимир

 

 

3. Де ’мбал иронау хорз нæ зоны, зæгъыс. Ратæлмацынкæн æмдзæвгæ.

1) Разынд тæккæ цауддæр – оказался хуже всех.

2) Бафтыдта йæхи уый цæсты – он уронил себя в чужих глазах.

3) Уымæн уый куыд нæ уыд хъыг?! – Разве же ему это не было обидно?!

4)Цы дæ мæнæн зæгъинаг – что сажешь мне (в своё оправдание).

3. Æмдзæвгæйы мидис бамбæрста де ’мбал? Бафæрс-ма йæ. Дзуапп дæтгæйæ (отвечая) пайда кæнæд æмдзæвгæйы текстæй.

Цавæр куыст радта ахуыргæнæг скъоладзаутæн?

Чи разынди скъоладзаутæй контролон куыст фысгæйæ тæккæ лæмæгъдæр?

КуыддардтайæхиБег?

КуыдбафарстаахуыргæнæгБеджы?

Цы дзуапп радта Бег, йæ контролон куыст кæй не скодта, уый тыххæй?

Ахуыргæнæг скъоладзаутæн рад­та контролон куыст.

Іv.Аулæфт

v.Ӕрмæг ныффидар кæнын.

4. Диалог де ’мбалимæ рольтæм гæсгæ бакæсут. Сымахæй ахæм æмбал никæмæн ис? Радзурутуыйтыххæй.

ДембалАзæмæтыдынрагæйналфедтон, – загътониубонмæ сыхаглæппуАцæмæзæн. – Кæмис?

РынчынуАзæмæт, – дзуаппрадтаАцæмæз.

– Æмæ куыд у? – бафарстон та æз лæппуйы.

– Скъоламæ нæма цæуы æмæ йæ нæ зонын, – куыдфæндыхуызæй мын дзуапп радта Ацæмæз.

– Уый та куыд? Дæ хорз æмбал куы у? – бадис кодтон æз.

– Нæ, – загъта Ацæмæз, – Азæмæт скъоламæ нæ цæуы, æмæ ныр Мурат у мæ хорз æмбал.

                                                                         Журнал "Ногдзау"-æй

 

v. Хæдзармæ куыст.

Æмдзæвгæ "Тег æмæ Бег" наизустьсахуыркæнын.

 

 Бацæттæ кæнын 4-æмфæлтæрæныдиалогрольтæмгæсгæ кæсынмæ.

Автор Кулова Бэлла Батыровна
Дата добавления 06.01.2015
Раздел Другое
Подраздел
Просмотров 380
Номер материала 38617
Скачать свидетельство о публикации

Оставьте свой комментарий:

Введите символы, которые изображены на картинке:

Получить новый код
* Обязательные для заполнения.


Комментарии:

↓ Показать еще коментарии ↓