Главная / История / Тарих пәнінен "Кенесары Қасымұлы бастаған қазақ халқының ұлт азаттық көтерілісі тақырыбындағы ашық сабақ

Тарих пәнінен "Кенесары Қасымұлы бастаған қазақ халқының ұлт азаттық көтерілісі тақырыбындағы ашық сабақ

hello_html_1901566c.gifhello_html_m258bb718.gifҚазақстан тарихы

Күні: 15.12.2014жыл

Сынып – 8 Пән мұғалімі: Ж.Д Салимбаева

Сабақтың тақырыбы:

Кенесары Қасымұлы бастаған қазақ халқының ұлт-азаттық көтерлісі қорытынды

Сабақтың мақсаты:

Кенесары Қасымұлы бастаған көтерілісі жайлы жан-жақты мағұлмат беру

Сабақтың әдіс-тәсілдері:

 Топтық, жұптық жұмыстар, СТО элементтері, оқыту үшін бағалау және оқуды бағалау, ой-қозғау, екі жақты күнделік, венн диаграммасы

Күтілетін нәтиже:

 Жаңа тақырып бойынша өз бетімен жұмыс істейді, ізденіс жұмыстарын меңгереді.

Сабақ жоспары:

 

 



Үйге тапсырма:

І. Ұйымдастыру кезеңі: мақсат қою,топқа бөлу.

ІІ.Сабақ барысы.

                               1. Қызығушылығын ояту

                               2. Мағынаны тану

                               3. Ой толғаныс.

III.Үйге тапсырма беру.

 §20-21

 Шығармашылық тапсырма Кенесары Қасымұлы 

Сабақтың барысы

Мұғалімнің іс-әрекеті

Оқушының әрекеті

1. Қызығушылығын ояту: «Сары арқа» күйін тыңдау

Психологиялық тренинг өткізіп,топтарға бөледі 3топқа бөлінеміз.


 Сабақ алдында психологиялық тренингке қатысады

 Үй тапсырмасын сұрайды.

 1.1810ж

2.1822-1825жж

3.600 мың десятина

4.Көкшетау округі,аға сұлтан

5.1835ж8-наурыз «Орынбор губернисыныңқырғыз (қазақ)даласы мен шекарасында жаңа шекара шебін құру туралы»

6.Бұлдырты.Шиелі,Тамды

7.тама,табын

8.Изобильная,Боранды,Жаңаелек,Линев,Көмірлі,Вятлянская,Бердянская

9.1826ж31-қаңтар

10.1822ж

11.1783-1797 с д

12. 1771-1781ж а хан

13. 1791-1838ж

14. 1837-1847ж

15.1804-1847ж


Шеңбер әдісі арқылы үй тапсырмасында бгерілген сұрақтарға жауап береді.

1.Жаңаелек шебі қашан құрылды?

2.Жоламан Тіленшіұлы бастаған көтеріліс қашан болды?

3.Жаңаелек шебін жасауда қазақтар қанша жерлерінен айырылды?

4.Патша үкіметі Ғұбайдулланы қайда,қандай қызметке тағайындады?

5.Қандай ережеге сай қазақтар тағыда 4млн десятина жерінен айырылыды?

6.1825ж жазалаушы экспедиция қай өзендердің бойындағы қазақтарды аяусызбқырып жойды?

7.Жаңаелек шебі құрылғанға дейін Елек өзені бойында қандай рулар көшіп-қонып жүрді?

8.Елек өзені бойында негізі қаланғанбекініс-қорғандарды ата.

9.Саржан Қасымұлының жасағы қашан патша үкіметінің әскеріне ашық шабуылға шықты?

10.Жаңаелек шекара шебінің құрылысы қашан аяқталды?

11.Сырым Датұлы басқарған ұлт-азаттық көтерліс қай жылы болды?

12. Абылай ханның билік еткен жылдары?

13. Исатай Тайманұлының өмір сүрген кезі?

14. Кенесары Қасымұлы бастаған ұлт-азаттық қозғалыс қай жылы болды?

15. Махамбет Өтемісұлының өмір сүрген жылы?

2. Мағынаны тану: «Ой- түрткі салу» сәті

1.Ұлт-азаттық қозғалыс ұғымын түсіндіріңдер?

2. Ұлт-азаттық қозғалыстың басты мақсаты не?

3.Қазақтардың Ресей империясының үстемдігіне қарсы ұлт-азаттық қозғалысының (18-20 ғғ)ерекшеліктері неде?

4. Кенесары Қасымұлы туралы не білесіңдер?



 

 







Қосымша материалдар үлестіре отырып, топтық тапсырмалар береді.


  1. Ұлт-азаттық қозғалыс ұғымы

- Ұлт-азаттық қозғалыс –отар елдерге тән тарихи құбылыс

- Ұлт-азаттық қозғалыс –отарлық езгіге қарсы жалпы халықтық күрес

2. Ұлт-азаттық қозғалыстың басты мақсаты- Ұлтты отарлық езгіден азат ету, оның ұлттық мүддесін қорғайтын мемлекеттілігін, тәуелсіздігін қалпына келтіру.

3. Қазақтардың Ресей империясының үстемдігіне қарсы ұлт-азаттық қозғалысының (18-20 ғғ)ерекшеліктері неде?

-Өзінің сипаты,қозғаушы күштері, негізгі мақсаты жөнінде отаршылдыққа қарсы бұқаралық көтерліс болды

-Көтерлісшілердің сан жағыннан артықшылығы , батылдығы кейде олардың жазалаушылармен белдесіп күресуі үшін жеткіліксіз болды.

4. Кенесары Қасымұлы туралы не білесіңдер? Ол 1802-1847ж.ж Абылай ханның ұлдарының бірі Қасым төренің баласы

-Патшалық Ресейдің құрамына қосылып үлгірмеген өңірлердің дербестігін сақтау, қазақ жерінің бекіністер мен жаңа округтік билеу арқылы жан-жақты отарлауды тоқтату үшін 1837-1847 жылдары көтерліске шықты.

 1-топ: Балалық шағы

 2-топ: Ақ киізге көтерілуі

 3-топ: Кенесары туралы ақын-жазушылар шығармалары

ВЕНН диаграммасы








Кенесары Қасымұлы

Сырым Датұлы






Сабақты бекітіу:Сұрақтар мен тапсырмалар береді








Хронологиялық кестемен жұмыс: семантикалық карта

  1. Кенеары қозғалысы қай жылдары болды?

  2. Кенесарының қозғалысының бастауының себептерін сипаттаңдар

  3. Кенесарының көздеген мақсаты не болды?

  4. Кенесарының атақты батырлары кімдер?

  5. Кенесарының шын есімі кім?

  6. Кенесары қозғалысының сипаты мен тарихи маңызы неде?

1837жыл қараша

1838жылдың көктемі

1838жыл мамыр

1838жыл жаз айы

1841жыл тамыз

1843жыл маусым

1843жыл тамыз айының 17

1844жыл шілденің 20

1844жылдың соңы

1845жыл сәуір

1845жыл қазан мен қараша

1847жыл

Ой-толғаныс.

Нысанбай ақынның «Кенесары- Наурызбай» дастанынан үзінді тыңдау

Дүрі жауһар данасы,
Әркімнің алла панасы.
Жан біткенге несібе –
Дәрияның аққан саласы.
Үйсіздерге үй болған,
Би — отанның ханасы.
Кенесары, Наурызбай –
Абылай хан-ды бабасы,
Әуелгі мекен-тұрағы –
Көкшетаудың даласы.
Жазғы жайлау қонысы –
Ұлытаудың саласы.
Өте залым болмаңыз,
Мұсылманның баласы.
Ақырында олардың
Қырғыздан болды қазасы.
Кенесары ер болды,
Ел ішінде бір болды.
Қашқан, босқын жиылып,
Өз алдына қол болды.
Жұртқа тиіп кесірі,
Әркімдерге сор болды.
Қарсы келген адамның
Көзінің жасы көл болды.

Ақылменен іс қылмай,
Ақырында қор болды.
Қырғызға барып қырылып,
Ит пен құсқа жем болды.
Абылай ханның баласы
Асып туған Қасым-ды.
Арғы тегін сұрасаң,
Шынжыр қатар асыл-ды.
Саржан атқа мінген соң,
Төренің бағы ашылды.
Қарсы келген егесіп
Дұшпанның көңілі басылды.
Жалғыз Саржан не болар,
Есенгелді қосылды.
Кімге апарып теңейміз
Наурызбай сынды жасынды?!
Кенесары, Наурызбай
Атағы шықты аңқылдап.
Жауды үркітіп, қашырды,
Ақ алмастай жарқылдап,
Зәресін алды дұспанның,
Найзағайдай шартылдап.
Қасына ерген төлеңгіт
Олжаға батты қарқылдап.

Кенесары, Наурызбай
Мұсылманға жан тартты.
Ерегескен дұшпанның
Жылқысын алып, зарлатты.
Азырақ күн бақыты
Жанған оттай қаулапты.
Бір күндері болғанда
Тортөбөл атын ұрлатты.
Бас себебі сол болып,
Қырғызға қарай жол тартты.
Іргелі жұртқа кез болып,
Батырларды қан тартты.
Көзімен көріп, бұл сөзді
Нысанбай еді жырлаған.
Бар күнәсі қырғыздың –
Жалғыз атты ұрлаған.
Атын алған қырғызға
Хан үйінде жынданған.
Ерегеспен бұздырды
Қанайдың тамын сырлаған.
Күмісті садақ, алтын оқ
Кенекең жауға жолықты.
Ақ білегін сыбанған
Балуанды тойға жолықты.
Алыстан тоят көздеген
Ақ сұңқарға жолықты.



5 жол өлең

Тарихи сөз тізбек




Бұл тарихи сөз тізбеде Кенесарының «Кімнен таяқ жегендей, біздің қазақ баласы,алдырып жүрген дұшпанға ауызының аласы»- деген өсиет сөзі шығады

 

З

І

Б

Й

Е

Д

Н

Е

Г

Д

Р

Ү

Ж

П

Ы

Р

Ы

Е

І

Г

Ы

З

Ы

У

А

Д

Ж

Ң

Е

Н

Ы

С

А

А

Л

Қ

Қ

Н

Ы

Ң

А

Л

Ғ

А

Я

А

Д

Ұ

Ш

П

А

Н

Ы

А

З

А

Қ

Б

А

Л

А

С

Т




К

І

М

Н

Е

Н


Кері байланыс

  Әр топ бүгінгі сабақтан алған білімдері мен әсерлері бойынша өз смайлын таңдайды

Бағалау:

Әр топ  бірін-бірі формативті бағалайды



Үйге берілген тапсырма:

М Тақырыпты оқуға М.Әуезовтың « Хан Кене»

П Кенесарыға мінездеме беру




















Тарих пәнінен "Кенесары Қасымұлы бастаған қазақ халқының ұлт азаттық көтерілісі тақырыбындағы ашық сабақ
  • История
Описание:

Қазақстан тарихы

Күні: 15.12.2014жыл

Сынып – 8    Пән мұғалімі: Ж.Д Салимбаева

Сабақтың тақырыбы:

Кенесары Қасымұлы бастаған қазақ халқының ұлт-азаттық көтерлісі қорытынды

Сабақтың мақсаты:

Кенесары Қасымұлы бастаған көтерілісі жайлы жан-жақты мағұлмат беру

Сабақтың әдіс-тәсілдері:

v Топтық, жұптық жұмыстар, СТО элементтері, оқыту үшін бағалау және оқуды бағалау, ой-қозғау, екі жақты күнделік, венн диаграммасы

Күтілетін нәтиже:

v Жаңа тақырып бойынша өз бетімен жұмыс істейді, ізденіс жұмыстарын меңгереді.

Сабақ жоспары:

 

 

 

 

Үйге тапсырма:

І. Ұйымдастыру кезеңі: мақсат қою,топқа бөлу.

ІІ.Сабақ барысы.

                               1. Қызығушылығын ояту

                               2. Мағынаны тану

                               3. Ой толғаныс.

III.Үйге тапсырма беру.

v §20-21

v Шығармашылық тапсырма Кенесары Қасымұлы 

Сабақтың барысы

Мұғалімнің іс-әрекеті

Оқушының әрекеті

1. Қызығушылығын ояту: «Сары арқа» күйін тыңдау

Психологиялық тренинг өткізіп,топтарға бөледі 3топқа бөлінеміз.

v Сабақ алдында психологиялық тренингке қатысады

v Үй тапсырмасын сұрайды.

 1.1810ж

2.1822-1825жж

3.600 мың десятина

4.Көкшетау округі,аға сұлтан

5.1835ж8-наурыз «Орынбор губернисыныңқырғыз (қазақ)даласы мен шекарасында жаңа шекара шебін құру туралы»

6.Бұлдырты.Шиелі,Тамды

7.тама,табын

8.Изобильная,Боранды,Жаңаелек,Линев,Көмірлі,Вятлянская,Бердянская

9.1826ж31-қаңтар

10.1822ж

11.1783-1797 с д

12. 1771-1781ж а хан

13. 1791-1838ж

14. 1837-1847ж

15.1804-1847ж

Шеңбер әдісі арқылы үй тапсырмасында бгерілген сұрақтарға жауап береді.

1.Жаңаелек шебі қашан құрылды?

2.Жоламан Тіленшіұлы бастаған көтеріліс қашан болды?

3.Жаңаелек шебін жасауда қазақтар қанша жерлерінен айырылды?

4.Патша үкіметі Ғұбайдулланы қайда,қандай қызметке тағайындады?

5.Қандай ережеге сай қазақтар тағыда 4млн десятина жерінен айырылыды?

6.1825ж жазалаушы экспедиция қай өзендердің бойындағы қазақтарды аяусызбқырып жойды?

7.Жаңаелек шебі құрылғанға дейін Елек өзені бойында қандай рулар көшіп-қонып жүрді?

8.Елек өзені бойында негізі қаланғанбекініс-қорғандарды ата.

9.Саржан Қасымұлының жасағы қашан патша үкіметінің әскеріне ашық шабуылға шықты?

10.Жаңаелек шекара шебінің құрылысы қашан аяқталды?

11.Сырым Датұлы басқарған ұлт-азаттық көтерліс қай жылы болды?

12. Абылай ханның билік еткен жылдары?

13. Исатай Тайманұлының өмір сүрген кезі?

14. Кенесары Қасымұлы  бастаған ұлт-азаттық қозғалыс қай жылы болды?

15. Махамбет  Өтемісұлының өмір сүрген жылы?

2. Мағынаны тану: «Ой- түрткі салу» сәті

1.Ұлт-азаттық қозғалыс ұғымын түсіндіріңдер?                                           

2. Ұлт-азаттық қозғалыстың басты мақсаты не?

3.Қазақтардың Ресей империясының үстемдігіне қарсы ұлт-азаттық қозғалысының (18-20 ғғ)ерекшеліктері неде?

4. Кенесары Қасымұлы туралы не білесіңдер?

 

 

v 

v 

 

 

 

 

 

 

Қосымша материалдар үлестіре отырып, топтық тапсырмалар береді.

1.      Ұлт-азаттық қозғалыс ұғымы

- Ұлт-азаттық қозғалыс –отар елдерге тән тарихи құбылыс

- Ұлт-азаттық қозғалыс –отарлық езгіге қарсы жалпы халықтық күрес

2. Ұлт-азаттық қозғалыстың басты мақсаты- Ұлтты отарлық езгіден азат ету, оның ұлттық мүддесін қорғайтын мемлекеттілігін, тәуелсіздігін қалпына келтіру.

3. Қазақтардың Ресей империясының үстемдігіне қарсы ұлт-азаттық қозғалысының (18-20 ғғ)ерекшеліктері неде?

-Өзінің сипаты,қозғаушы күштері, негізгі мақсаты жөнінде отаршылдыққа қарсы бұқаралық көтерліс болды

-Көтерлісшілердің сан жағыннан артықшылығы , батылдығы кейде олардың жазалаушылармен белдесіп күресуі үшін жеткіліксіз болды.

4. Кенесары Қасымұлы туралы не білесіңдер? Ол 1802-1847ж.ж Абылай ханның ұлдарының бірі Қасым төренің баласы

-Патшалық Ресейдің құрамына қосылып үлгірмеген өңірлердің дербестігін сақтау, қазақ жерінің бекіністер мен жаңа округтік билеу арқылы жан-жақты отарлауды тоқтату үшін 1837-1847 жылдары көтерліске шықты.

 1-топ: Балалық шағы

 2-топ: Ақ киізге көтерілуі

 3-топ: Кенесары туралы ақын-жазушылар шығармалары

ВЕНН диаграммасы

 

Кенесары Қасымұлы

Сырым Датұлы

 

 

Сабақты бекітіу:Сұрақтар мен тапсырмалар береді

 

 

 

 

 

 

 

Хронологиялық кестемен жұмыс: семантикалық карта

1.      Кенеары қозғалысы қай жылдары болды?

2.      Кенесарының қозғалысының бастауының себептерін сипаттаңдар

3.      Кенесарының көздеген мақсаты не болды?

4.      Кенесарының атақты батырлары кімдер?

5.      Кенесарының шын есімі кім?

6.      Кенесары қозғалысының сипаты мен тарихи маңызы неде?

1837жыл қараша

1838жылдың көктемі

1838жыл мамыр

1838жыл жаз айы

1841жыл тамыз

1843жыл маусым

1843жыл тамыз айының 17

1844жыл шілденің 20

1844жылдың соңы

1845жыл сәуір

1845жыл қазан мен қараша

1847жыл

Ой-толғаныс.

Нысанбай ақынның «Кенесары- Наурызбай» дастанынан  үзінді тыңдау

Дүрі жауһар данасы,
Әркімнің алла панасы.
Жан біткенге несібе –
Дәрияның аққан саласы.
Үйсіздерге үй болған,
Би — отанның ханасы.
Кенесары, Наурызбай –
Абылай хан-ды бабасы,
Әуелгі мекен-тұрағы –
Көкшетаудың даласы.
Жазғы жайлау қонысы –
Ұлытаудың саласы.
Өте залым болмаңыз,
Мұсылманның баласы.
Ақырында олардың
Қырғыздан болды қазасы.
Кенесары ер болды,
Ел ішінде бір болды.
Қашқан, босқын жиылып,
Өз алдына қол болды.
Жұртқа тиіп кесірі,
Әркімдерге сор болды.
Қарсы келген адамның
Көзінің жасы көл болды.

Ақылменен іс қылмай,
Ақырында қор болды.
Қырғызға барып қырылып,
Ит пен құсқа жем болды.
Абылай ханның баласы
Асып туған Қасым-ды.
Арғы тегін сұрасаң,
Шынжыр қатар асыл-ды.
Саржан атқа мінген соң,
Төренің бағы ашылды.
Қарсы келген егесіп
Дұшпанның көңілі басылды.
Жалғыз Саржан не болар,
Есенгелді қосылды.
Кімге апарып теңейміз
Наурызбай сынды жасынды?!
Кенесары, Наурызбай
Атағы шықты аңқылдап.
Жауды үркітіп, қашырды,
Ақ алмастай жарқылдап,
Зәресін алды дұспанның,
Найзағайдай шартылдап.
Қасына ерген төлеңгіт
Олжаға батты қарқылдап.

Кенесары, Наурызбай
Мұсылманға жан тартты.
Ерегескен дұшпанның
Жылқысын алып, зарлатты.
Азырақ күн бақыты
Жанған оттай қаулапты.
Бір күндері болғанда
Тортөбөл атын ұрлатты.
Бас себебі сол болып,
Қырғызға қарай жол тартты.
Іргелі жұртқа кез болып,
Батырларды қан тартты.
Көзімен көріп, бұл сөзді
Нысанбай еді жырлаған.
Бар күнәсі қырғыздың –
Жалғыз атты ұрлаған.
Атын алған қырғызға
Хан үйінде жынданған.
Ерегеспен бұздырды
Қанайдың тамын сырлаған.
Күмісті садақ, алтын оқ
Кенекең жауға жолықты.
Ақ білегін сыбанған
Балуанды тойға жолықты.
Алыстан тоят көздеген
Ақ сұңқарға жолықты.

 

5 жол өлең

Тарихи сөз тізбек

 

 

 

Бұл тарихи сөз тізбеде Кенесарының «Кімнен таяқ жегендей, біздің қазақ баласы,алдырып жүрген дұшпанға ауызының аласы»- деген өсиет сөзі шығады

 

З

І

Б

Й

Е

Д

Н

Е

Г

Д

Р

Ү

Ж

П

Ы

Р

Ы

Е

І

Г

Ы

З

Ы

У

А

Д

Ж

Ң

Е

Н

Ы

С

А

А

Л

Қ

Қ

Н

Ы

Ң

А

Л

Ғ

А

Я

А

Д

Ұ

Ш

П

А

Н

Ы

А

З

А

Қ

Б

А

Л

А

С

Т

 

 

 

К

І

М

Н

Е

Н

 

Кері байланыс

v  Әр топ бүгінгі сабақтан алған білімдері мен әсерлері бойынша өз смайлын таңдайды

Бағалау:

Әр топ  бірін-бірі формативті бағалайды

 

 

Үйге берілген тапсырма:

М   Тақырыпты оқуға М.Әуезовтың « Хан Кене»

П     Кенесарыға мінездеме беру

 

 

       

 

 

 

 

 

 

 

·                                                                                                                                 

 

 

Автор Салимбаева Жанар Дуйсенбаевна
Дата добавления 02.02.2015
Раздел История
Подраздел Конспекты
Просмотров 1421
Номер материала 55437
Скачать свидетельство о публикации

Оставьте свой комментарий:

Введите символы, которые изображены на картинке:

Получить новый код
* Обязательные для заполнения.


Комментарии:

↓ Показать еще коментарии ↓




Похожие материалы