Главная / Другое / Сөз және оның мағынасы

Сөз және оның мағынасы

Сабақтың тақырыбы: Сөз және оның мағынасы
Сабақтың мақсаты:

Білімділік: Сөз және оның мағынасы туралы білімдерін тереңдету, сөз мағынасын айыра білуге жаттықтыру.
Мағынасы жуық, мағынасы қарама-қарсы, дыбысталуы бірдей сөздер туралы түсіндіру, ерекшеліктерін ұғындыру.
Дамытушылық: Ауызша, жазбаша тілдерін дамыту, сөздік қорын, байланыстырып сөйлеуін, шығармашылық қабілетін дамыту.
Тәрбиелік: Оқушыларды ұқыптылыққа, ізденімпаздыққа, ойлауға, тәрбиелеу.

 Сабақтың типі: жаңа сабақ

Сабақтың түрі: дәстүрлі сабақ

Сабақтың әдіс-тәсілдері: түсіндіру, сұрақ-жауап, есептеу, ойлау

Сабақтың көрнекілігі: сандықша, слайдтар, кеспе қағаздар, интератиптік тақта

Сабақтың құрылымы:

І.Ұйымдастыру кезеңі.

«Амандасу –әдептіліктің белгісі»

ІІ Психологиялық дайындық .

«Тілге құрмет –елге ізет»

ІІІ. Үй тапсырмасын тексеру.

«Еңбек етсең - ерінбей ет»

Ү. Мағына ашу.

«Білгенге маржан – білмеске арзан»

VІ. Сабақты бекіту.

«Жақсыдан үйрен, жаманнан жирен»

VIІ. Сабақты қорыту.

«Есіңе сақтап ал, көкейіңе жаттап ал!»

VIIІ. Үйге тапсырма.

«Білген сайын білгім келеді.»

ІХ. Бағалау, «Еңбегіне қарай өнбегі»

Сабақтың барысы:

І.Ұйымдастыру кезеңі.«Амандасу –әдептіліктің белгісі»

Оқушылармен амандасу, сабаққа әзірлік жасату. Бүгінгі сабақтың ашық сабақ екендігі, қонақтар келіп отырғандығы ескертіледі. (Қонақ туралы қандай нақыл сөздер, қандай мақал – мәтел білесіңдер?)




 ІІ Психологиялық дайындық «Тілге құрмет –елге ізет»

Ана тілің -арың бұл,

Ұятың  боп тұр бетте.

Өзге тілдің бәрін біл,

Өз тіліңді құрметте.

Топты таныстыру: 1 топ «Жас ұлан»

2 топ «Жас қыран»

3 топ «Тұлпар»

Бүгінгі күннің мақсатын айытқызу.

ІІІ. Үй тапсырмасын тексеру «Еңбек етсең - ерінбей ет»

а). Үй тапсырмасының орындалуын тексеру ( Әр топтың басшысы тексереді және бір топтан бір – бір оқушы оқиды)

ә) Өткенде еске түсіру қорытындылау

*Қыстырма сөз дегеніміз не?

  • Қыстырма сөздің ерекшелігі не?

  • Қыстырма сөздің тыныс белгісі қандай?


Менің ойымша ол бүгін келу керек. Бізге ұнағаны әйтеуір Астананың сұлулығы. Мына қызықты ертегіні оқысаң ғой шіркін.

IV. Ой қозғау. Бір -бір сөз ойлау, дәптерге жазу.

  • сөз дегеніміз не?

  • Сөз неден құралады?

  • Сөз нені білдіреді?

  • Сөздің қандай мағыналары болады?

Ү. Мағына ашу. «Білгенге маржан - білмеске

арзан»

«Сандық» ойыны.

(Сандықша ішінен бір –бір қағаз алады. Дәптерлерін ашып, ай, күнін жазғызу. Ондағы сөзді дәптерге көркем жазу ретінде жазғызу, сұрақ қою, сөздерді оқы. Әр сөздің нені білдіретінін айту. ( жазғандарын оқыту)

Топпен жұмыс

а). «Жас ұлан» бұл сөздерге мағынасы жуық сөздер тауып жаз!

Адам– Отан – Жолдас – Әдемі –


«Жас қыран» бұл сөздердің басқа мағыналы сөздерін жаз!

Жүз - Біз - Көрме - Бас –


«Тұлпар» бұл сөздердің қарсы мағыналы сөздерін жаз!


Үлкен - Ыстық - Өтірік - Дұрыс -

ә). Мақалдың түсіп қалған сөзін тап!


Мейірімді алғыс алса, … қарғыс алар.


Ақылды іс тындырады, … тіс сындырады.


Жақсы адамның сөзі жібектей, … адамның сөзі білектей.


б). Әртүрлі мағыналы сөздерді тап!


Әуелей өссін құрма, онда әткеншек құрма.


Нан - елдің байлығы, оның сөзіне нан.


Болам десең ұста, балғаны қолыңа ұста.


в).Мағынасы жуық мәндес сөздерді топтап жаз!


Ұғымтал, момын, алғыр, дидарлы, ынжық, зерек,


Өңді, жуас, шырайлы, қой аузынан шөп алмас,

VІ. Сабақты бекіту « Жақсыдан үйрен, жаманнан

жирен»

а) Оқулықпен жұмыс


1-жаттығу. (60 бет) Әр топ бір сөйлемді оқып, содан мәндес сөзді тауып, дәптерге жазу.

2-жаттығу.(61 бет) Мағынасы қарама-қарсы сөздерді тауып жаз!

3-жаттығу.(62 бет) Суреттегі сөздердің әртүрлі мағынасын тауып жаз!

 


Сергіту сәті (өлеңмен)

 

ә) Шығармашылық тапсырма


Көп нүктенің орнына сол сөзге мәндес сөздерді тауып жаз және сөйлем құра.

  1. Сұлу, … .......................

  2. Атақты, … ..................

  3. Суық,..............................

Сөздердің әртүрлі мағынасын ашып жазу

1. Түс .....................................

2. Алма..................................

3. Шаш......................................

Қарама-қарсы мағынасын тап.

  1. Биік – Адал – Ашық –

  2. Ақ – Қатты – Арзан –

  3. Ұзын – Жоғары – Жақсы –

 

б ).Логикалық тапсырма «Қай сөз артық» ойыны

Ас, тамақ, тағам, асаба, дәм

Аспан, көк, шарықтау, әуе

Үлгілі, өнегелі, тәрбиелі, тәртіпті, өнеге

 VIІ. Сабақты қорыту «Есіңе сақтап ал,

Көкейіңе жаттап ал!»

Мақсатта рыңа жеттіңдер ме?

Не үйреніп, не білдіңдер?

-Сөз дегеніміз қайндай да бір заттың, не қимылдың,

не сапаның, не санның атауы.

-Сөз дыбыстан құралады

-Сөз мағынаны білдіреді.

-Сөздің тура, ауыспалы, көп мағынасы болады.

- Мағынасы қарама-қарсы, мағынасы жуық,

мағынасы әртүрлі сөздер.Бұл сөздердің терминдік

атауы бар.



* Айтылуы, дыбысталуы бірдей, мағынасы әртүрлі сөздерді

ОМОНИМДЕР

дейді.

М: қара шаш, тақтаға қара,

арық ат, су ағатын ары

* Мағыналары жағынан бір-біріне жақын, дыбысталуы

әртүрлі сөздерді

СИНОНИМДЕР

дейді.

М: күшті, әлді,

қарулы,

қайратты.


* Мағынасы бір-біріне қарама-қарсы сөздерді

АНТОНИМДЕР

дейді.


М:үлкен –кіші,

ескі – жаңа,

қатты–жұмсақ







VIIІ. Үйге тапсырма «Білген сайын білгім

келеді.»

  1. 5- жаттығу. (61-62 бет)

  2. Ережені жаттау,

  3. Омоним, синоним, антоним сөздері бар мақал-мәтел,

нақыл сөз жазып кел!

ІХ. Бағалау «Еңбегіне қарай өнбегі»

(топ басшылары бағалайды, ұстаз нақтылайды)



Сабақтың тақырыбы: Сөз және оның мағынасы

















Сабақтың тақырыбы:


«Сөз және оның мағынасы»










Павлодар облысы Ақсу қаласы

Қызылжар орта мектебінің қазақ тілі

мен әдебиет пән мұғалімі

Асен Аманжол






Сөз және оның мағынасы
  • Другое
Описание:

 

Құбылыстар мен заттардың  бәрі де белгілі бір сөздермен  аталады. Атаусыз соз жоқ, сөз болмаған жерде атау да жоқ ,Сондықтан  Сөз тарихы тіл тарихымен, тіл тарихы халық  тарихымен, халык тарихы қоіам тарихымен тығыз байланысты. Адам баласы өзінің жаратылысынан белтілі қогамда өмір сүріп  келеді. Өмір сүруге қажетті заттарды өндіруде де олар  бірлесіп атқар/ан. Осындай бірлесіп атқарган еңбектің  өзі  адамзаттыі ойлай білуге, сөйлеуге мәжбүр еткен. Тіл адам баласының қол жеткен табыстарын сөздер арқылы көрсетеді. Әрбір  тілдің  сөздік құрамындагы сөздер  халықтың басынан еткен ұзақ сонар  тарихын, оның саяси-әлеуметтік өміріп, тұрмыс салтын, күнкөріс-тіршілігін, мәдени-рүхани өмірін, бүкіл экономикасын айнытпай айқын бейнепеп бере алады.^Сөз  байлығынл,а  біздің  барлық білген біліміміз, ойымыз, идеямыэ, үғымьімьгз сақталған

Қазақ халқының  да көне  заманнан  бері карай өзімен қоса  жасасып келе жатқан бай сөздік құрамы бар, Бұлар халқ мыздын басынан кешлен бүкіл’ өмірінің, шар^аишшіы мсн сібінің, материалдық байлні н мен рухани қазынасының нақ айнасы, куәсы,/Сөз байлығы ұрпақтан ұрпаққа өтіп, бірден-бірге жогалмай сақталып келеді.

Автор Заирова Бибигуль Бейсенбековна
Дата добавления 05.01.2015
Раздел Другое
Подраздел Конспекты
Просмотров 1735
Номер материала 31821
Скачать свидетельство о публикации

Оставьте свой комментарий:

Введите символы, которые изображены на картинке:

Получить новый код
* Обязательные для заполнения.


Комментарии:

↓ Показать еще коментарии ↓