Главная / Биология / Сабақтың тақырыбы: « Су оның құрамы, қасиеті, маңызы»

Сабақтың тақырыбы: « Су оның құрамы, қасиеті, маңызы»

Сабақтың тақырыбы:

« Су оның құрамы, қасиеті, маңызы»

Сабақтың міндеті:

  • Судың құрамы, қасиеті туралы білімді бекіту:

  • Судың маңызы, таралуы, пайдалануы , қолдану туралы мәліметтер.

Сабақтың мақсаты:

  1. Оқушыларға жер бетіндегі су туралы түсінікті кеңейту, оны қорғау және үнемі пайдалану туралы мәліметтер беру.

  2. Оқушылардың сөздік қорын байытып, өз ойын жүйелі түрде ауызша жеткізе алу.

Оқушылардың білімге деген құштарлығын дамыту, біліммен бірге шығармашылық қабілеттерін дамыту.

  1. Оқушылардың экологиялық және экономикалық тәрбие бере отырып іскерлік дағдысын жетілдіру.

Көрнекілік: ҚР картасы, глобус, нақыл сөздер, слайд шоу, интерактивті тақта

Сабақтың түрі: Сухбат сабағы

Сабақтың эпиграфы: «Судың да сұрауы бар »

Сабақтың жоспары:

І. Ұйымдастыру кезеңі

ІІ Кіріспе сөз: Бүгінгі сабағымыздың тақырыбы: Судың құрамы, қасиеті, маңызы, пайдасы, қолдануы. Су мәселесі кәзірдің өзінде геосаяхаттың аса маңызды факторына айналып отыр.

Су-барынша шектеулі ресурс

Су- каншама көп таусылмайтын зат болғаныменен, оның әр тамшысын үнемі қолдану керек.

« Сусыз тіршілік жоқ»

« Сусыз өмір сүру мүмкін емес»

Сабақтың эпиграфы – бұл қазақ халқының нақыл сөзін- негізге аламыз.

« Судың да сұрауы бар». Осы сөз тіркесінің мағынасын қалай түсінесіңдер?



ІІІ Баяндама : « Судың да сұрауы бар».

ІV. Сабағымызды ары қарай жалғастыра отырып зерттеу топтарымен танысайық.

Олар келесі мамандар:

  1. Тарихшылар тобы

  2. Географтар

  3. Химиктер

  4. Экологтар

  5. Әдебиетшілер

  6. Биологтар

  7. Топонимдер

  • Эксперт тобын аңықтайық.

  • Олардың мақсаты: баяндама жасаған, викториналық сұрақтарға дурыс жауап берген және аса белсенділік көрсеткен оқушыларды аңықтап – марапаттау.

V. «Суды үнемдеу – заман талабы». Қазақстан Республикасының Президенті Н.Ә.Назарбаевтың жолдауынан баяндама. « Жолдау - ел болашағына бағдар»

VІ. Бейне – көрініс - «Судың қасиеті, құрамы».

VІІ. Неліктен жер шарында су негізгі зат болып келеді?

Осы сұрақ төңірегінде жоғарыдағы аталынған мамандар толық мәлімет береді. Әрбір маман суды өз мамандығы тарапынан талдайды.

  1. Тарихшылар: Су туралы біздің ата- бабаларымыздың да және басқа да халықтардың да өзіндік ой пікірі болды.

  • Ертедегі ата – бабаларымыз ойынша жерді көк өгіз көтеріп тұр. Ол киттің үстінде, ал кит суда тұр деп ойлайды.

  • Ерте замандарда Нух пайғамбар кезінде жер бетін топан су басқан.

  • Су тіршіліктің негізі, сусыз тіршілік жоқ. Осыған орай су туралы көптеген нақыл сөздер өмірге келген.

  • Қазақстан елі өзен-суға бай.

  • Солай болса да Қазақстанда суға тапшылық кездеседі. Ақтау қаласында теңіз суды тұшытып ауыз су ретінде пайдаланады.

  • Дүние жүзі суларының 2 % ғана тұшы су болып табылады.

  • Қазақстан жеріндегі ерте кезде пайда болған қалалар да қорғасыннан су құбыры жасалынып қала тұрғындары сумен жабдықталған.

  • Ертедегі қазақ халқы сақ дәуірінен бастап моншаны ( сақ моншасы, Тараз моншасы) пайдаланды.

  1. Географтар тобы:

  • Қазақстан Республикасында 85 мыңнан аса өзен 48мыңнан аса көл бар?

  • Мұхитта жүзу арқылы географтар жаңа жер, материктерді ашты.

  • Жердің шар тәрізді екенін Ф. Магеллан көмегі мен суда жүзу арқылы дәлелдеді.

  • Жердің екі полюс Арктика мен Антарктида да мәңгі мұздардан тұрады.

  • Қазақстанда көп өзендердің басы бар аяғы жоқ. Шу өзені.

  • Арал теңізі жылдан жылға азайып жоғалып келе жатқан жер бетіндегі теңіз.

  • Дүние жүзіндегі ең үлкен көл – Каспий теңізі. Оның 50 –ге жуық аты бар.

  1. Химктер тобы:

  • Химиялық қосылыстардың ішінде 3 түрлі күйде кездесетін су сұйық ,қатты, газ түрінде.

  • Химиялық реакциялар сулы ортада өте тез жүреді.

  • Судың химиялық формуласын алғаш анықтаған ғалым а.Лавуазье мен Ж. Менье.

  • «Гидрогениум» - деп сутекке ат берген француз химигі А.Гитон де Морво ( гидро – су, гениум – тудырушы деген мағына береді). Сутектің өнімі – су.

  • Судың формуласы « H2O» болу керек деп 1805 жылы Ж.Гей – Люссак пен А. Гумбольдт ұсынды.

  • Су жер бетіндегі ең көп тараған химиялық қосылыс, ол ғаламшардың ¾ бөлігін алып жатыр.

  1. Экологтар тобы:

  • Өндіріске тұшы су көп пайдаланылады. Мыс: 1т шойын өндіру үшін 300 hello_html_2b16d212.gif; 1 т. мыс өндіру үшін 500 hello_html_3f4f6d76.gif1 т. никель өндіру үшін 4000 hello_html_2b16d212.gif су қажет.

  • 1т. бидайды өсіру үшін 1500, 1т. күршті өсіру үшін 4000, 1т. мақтаны өсіру үшін 10 000 hello_html_6ff3bed3.gif су қажет.

  • Кейбір елдер тұшы суды көрші елден сатып алады. Германия – Швециядан, Голландия – Норвегиядан.

  • Теңіз, мұхит суын лайлаған химиялық заттар әсерінен балықтар т.б. су жәндіктері мен балдырлар уланады. Оларды жеген адамдар да уланады.

  1. Әдебиетшілер тобы:

Суға байланысты қазақ халқы көптеген нақыл сөздер шығарды:

  • Сулы жер – нулы жер.

  • Өзеннің басындағы су ішеді, аяғындағы у ішеді.

  • Су анасы - бұлақ.

  • Жер – қазына, су – алтын.

  • Бұлақты жер – тұрақты жер.

  • Су бергеннің сауабы бар, су төкеннің жауабы бар.

  • Ақпаса су сасиды, ойламаса ми сасиды.

  • Сумен ойнама батарсың, отпен ойнама жанарсың.

  • Суға түкірме.

  • Судың да сұрауы бар.

  • Бұлақ көрсең көзін аш.

  1. Биологтар тобы:

  • Ертедегі қазақ халқы шөл –шөлейт далаларда суды құдық қазып пайдаланған. Құдықты өсімдік тамырларын (жантақ) қуалап отырып қазып жер асты суынан алған.

  • Жер бетіндегі су 1 500 млн hello_html_f9a54a0.gif алып жатыр.

  • Жер шарында у былай бөлінген

А) мұхит, теңіздер 1350 млн. hello_html_f9a54a0.gif.

Ә) мұздықтар 30 -50 млн.hello_html_f9a54a0.gif.

Б) жер асты сулары 8 млн.hello_html_f9a54a0.gif.

В) атмосферада 14 млн.hello_html_f9a54a0.gif.

  • Мұхитта 11 шақырымға дейінгі тереңдік бар.

  • Барлық тірі өлі ағзалар судан тұрады.

  • Адам ағзасының 70 % судан тұрады.

  • Тамақты заттың бәрінде су бар.

  1. Топонимдер тобы:

  • Қазақстанда түсті сулы атаулар кездеседі: Ақсу, Қарасу, Көксу, Қызылсу, Сарысу т.б.

  • Санға және суға байланысты атаулар: Жетісу, Жетісай, Тоғыз бұлақ, Семиөзен.

  • Минералды сулар шығатын жер: Алма – Арасан, Жаркент – арасан, Қапал – Арасан.

  • Қазақстан топонимикасында суға байланысты жалғауы көлмен аяқталатын 120 жер атауы бар:

  • Сай мен аяқталатын – 53, бұлақпен аяқталатын – 58, сумен аяқталатын – 51, құдықпен аяқталатын – 36, өзекпен аяқталатын – 12, арал мен аяқталатын – 9 жер атаулары бар. Бұдан басқа сор, бастау, өзек, өзен, арық, сазға байланысты атаулар да кездеседі.

VІІІ. Оқушыларға су туралы викториналық сұрақтар қойылады.

  1. Адамға таза,дистилденген су ішу пайдалы ма?

  2. Зертханадағы сутек пен оттекті қосатын прибор? (эвдиометр).

  3. Жер бетіндегі ең көп таралған қосылыс?

  4. Заттардың сумен қосылу реакциясы? (гидролиз).

  5. Үш түрлі күйде кездесетін зат? (су).

  6. Тыныс алудан лайланатын су? (әк суы).

  7. Судың химиялық құрамын алғашқы зерттеген ғалымдар? ( А. Лавуазье, Ж. Менье).

  8. Судың химиялық формуласын ұсынған ғалымдар ( А.Гумбольдт, Ж.Гей – Люссак).

  9. Су ағзаға не үшін қажет? (ағзадағы барлық химиялық, биологиялық, биохимиялық реакциялар сулы ортада жүреді).

  10. Элементтердің сумен қосылысы (гидраттар)

  11. Сұйық оксид? (су)

  12. Судың түр өзгерістері? (қар, бұршақ, қырау т.б.)

  13. Молекулалары сутекті байланыс құрайтын зат? (су)

ІХ. Су туралы мақал – мәтелдерге назар аударамыз. Олардың мағынасын оқушылар түсіндіреді.

Х. «Судай таза» сөз тіркесіне түсініктемені мектебіміздің кітапханашысы баяндама жасайды.

ХІ. Сабағымызды қорытындылай отырып сыныптың және мектебіміздің суырып – салар жас ақынымызға сөз береміз. «Табиғатым жылайды» атты өлең оқиды.

«Табиғатым жылайды ... »

Жылайды жүрек жылайды,

Табиғат неге мұңайды?

Жалғаннан жалыққан тәрізді,

Жапырақ жалбаңдап құлайды.

Анау жерде үнсіздікпен ырғалып,

Қайыңдар да бір тамшы су құрайды

Ойдың – қырдың көркі болар ағаштар,

Жайқалғаны барша жанға ұнайды,

Ағаш көркі жапырақ қой әманда,

Табиғатым тамсандырар талайды.

«Көшеңде талың болсын» - дейді қазақ

Лас ауадан тазартатын маңайды,

Жер жаһанда ең басты мәселе

Табиғатты тазарту сыңайлы.

Ғасыр дерті Арал да шарасыз ғой

Зиянды факторлар да молайды.

Мұнай мен газ өнімдері,

Апат тудырушы факторларды құрайды.

Осы өніммен зардап шеккен,

Каспийім де көздің жасын бұлайды.

Әлпенұр Гулжаз


ХІІ. Су - қасиетті зат, оның құдіреті соншалық, айналадағы ортаға, төңіректегі

дыбыстарға, әнге су өзінің әсерін тигізеді. (Бейнекөрініс «Сөздің күші»- «Сила слова»).

ХІІІ. Қазақ халқы ән сүйер халық. Әр табиғаттың құбылысына ақындар шабыттанып ән шығарған. Соның ішінде судың құдіретін сезінген әнші – композиторлар ән шығарып, өлең жазған. Суға байланысты көптеген өлеңдер бар.

Олар: «Ақ жайық» - «Қыз Жібек» фильміне Қ.Мырзалиев арнайы жазған.

«Арыс жағасында» - М.Шаханов;

«Ағады Ертіс » - Шамкенов;

«Ақбұлақ» - Бәкір Тәжібаев ;

«Есіл ағады».

ХІІІ. Қорытындылау. Сөз эксперт тобына беріледі.

Белсенділік көрсеткен және баяндама жасаған оқушылар марапатталады.













































Тәрбие сабағының тақырыбы:

« Су оның құрамы, қасиеті, маңызы»



Сабақтың түрі: Сухбат сабағы











Коллективный договор

между директором СШ Енбек

и председателем профсоюзного комитета школы

на 2013-2016 г.



















Решение

Совместного профсоюзного собрания и педагогического совета средней школы__________________________________



_______________________№ от «___»_______20 г.

О социальном партнерстве

социально-экономических

и трудовых отношений


В соответствии с Трудовым кодексом Республики Казахстан от 15.06.2007 г. За 3251-ІІІ


РЕШИЛИ:

  1. Утвердить колективный договор между директором коммунального государственного учреждения « Енбекская средняя школа с дошкольным мини- центром » отдела образования Енбекшиказахского района _____________________________________________________________________________и председателем профсоюзного комитета средней школы

_______________________________________________________________________________

На 20 -20 годы (приложение№1)

  1. Совместно проводить работу по реализации мероприятий, предусмотренных в данном коллективном договоре.

  2. Утвердить состав двухсторонней комисси по контролю за реализацией выполнения коллективного договора (приложение № 2)



ДИРЕКТОР ПРЕДСЕДАТЕЛЬ

___________________________ ________________________

___________________________ ________________________




М.п. _________________ ___________________
















  1. `Принимать воспитательные меры воздействия на выполнение членами трудового коллектива

Правил внутреннего трудового распорядка и обеспечению творческой активности и эффективности труда.

  1. Информировать администрацию за два дня о массовых мероприятиях, проводимых профсоюзами в трудовых коллективах, о целях и задачах этих мероприятий.

  2. Проводить организованные профсоюзом мероприятия без ущерба производственному процессу, за исключением случаев, оговоренных настоящим договором и действующим законодательством.

  3. Обеспечить сохранность помещений, имущества, предоставленного профкому, если таковые имеются.

  4. Участвовать в расследовании несчастных случаев с работниками.

  5. Участвовать в комиссии по рассмотрению возмещения ущерба по потере трудоспособности вследствие полученной травмы.

  6. Участвовать в приеме в эксплуатацию классных помещений, учебных кабинетов, мастерских, лабораторий, пришкольных участков и других помещений, где проводится учебно- воспитательный процесс.

  7. Всячески способствовать снижению социальной напряженности, своевременно информировать о возникших проблемах, назревающих конфликтах, вести переговоры об их разрешений и исчерпывающие использовать другие законные права и возможности профсоюза, отказаться от акции протеста в случае принятия администрацией встречных мер по безусловному выполнению своих обязательств.



ОТВЕСТВЕННОСТЬ СТОРОН





  1. Работодатель и профсоюзный комитет несут ответственность за исполнение принятых на себя обязательств.

  2. Работодатель и профком один раз в год отчитывается перед членами профсоюза о выполнении условий коллективного договора.

  3. Коллективный договор вступает в силу со дня его подписания и действует до заключения коллективного договора на новый срок.



СТОРОНЫ:



Коммунальное государственное учреждение Председатель профсоюзного комитета

«Енбекская средняя школа Коммунального государственного

дошкольным мини- центром» учреждениея «Енбекской средний школы

отдела образования Енбекшиказахского района с дошкольным мини-центром»

Директор отдела образования Енбекшиказахского

района

__________________ __________________

(подпись) (подпись)



М.П. М.П.



Дата «____» _____________ Дата «____» _____________



БИН школы: 920440000500

Адрес школы: с Актогай ул Школьная №1

Кол-во учителей -53

Кол-во тех. персонала -26

Кол-во членов профсоюза -79







































Сабақтың тақырыбы: « Су оның құрамы, қасиеті, маңызы»
  • Биология
Описание:

Сабақтың  тақырыбы:

« Су оның құрамы, қасиеті, маңызы»

Сабақтың міндеті:

-         Судың  құрамы, қасиеті туралы  білімді бекіту:

-          Судың маңызы, таралуы, пайдалануы , қолдану туралы мәліметтер.

Сабақтың  мақсаты:

1.     Оқушыларға жер бетіндегі  су туралы  түсінікті  кеңейту, оны қорғау және  үнемі  пайдалану  туралы  мәліметтер беру.

2.     Оқушылардың сөздік қорын  байытып, өз ойын жүйелі түрде  ауызша  жеткізе  алу.

Оқушылардың  білімге  деген  құштарлығын  дамыту, біліммен бірге  шығармашылық қабілеттерін дамыту.

3.     Оқушылардың экологиялық және  экономикалық  тәрбие  бере отырып  іскерлік дағдысын  жетілдіру.

Көрнекілік:    ҚР картасы, глобус,  нақыл сөздер, слайд шоу, интерактивті тақта

 

Сабақтың түрі:  Сухбат сабағы 

Автор Апекова Дания Игибаевна
Дата добавления 11.02.2015
Раздел Биология
Подраздел Другое
Просмотров 979
Номер материала 56089
Скачать свидетельство о публикации

Оставьте свой комментарий:

Введите символы, которые изображены на картинке:

Получить новый код
* Обязательные для заполнения.


Комментарии:

↓ Показать еще коментарии ↓




Похожие материалы