Главная / История / Сабаққа талдау:"Тарих және география пәндерін оқытуда оқушы танымының қалыптасуы."

Сабаққа талдау:"Тарих және география пәндерін оқытуда оқушы танымының қалыптасуы."

Тарих және география пәндерін оқытуда оқушы танымының қалыптасуы.


Оқушылардың шығармашылығын қалыптастырудың мақсаты өздігінен ой түйіп, білу мен ізденуге ұмтылу болып табылады. Ол үшін дұрыс ойлау және өздігінен дәлелді шешім қабылдай білуге үйрету оқушының келешекте дүниетанымын қалыптастырады. Оқушы бойындағы қабілеттілікті тауып, оны шыңдауда таным байқаушылықтын мәні бар. Төменгі сыныптардан бастап шығармашылық ой қалыптастыруға, өздігінен тыс шешімдер қабылдауға және тәжірибелік әрекеттерге дайын болуға үйретуде проблемалық оқытудың орны ерекше.

Проблемалық дамыта оқыту – сабақтағы ерекше ахуалдарды қалыптастыруда, мұғалім мен оқушы арасындағы ерекше бір қарым-қатынас түрі боып табылады. Мұғалім бұл жағдайда дайын білімді түсіндіруші, бақылаушы, бағалаушы емес, танымдық іс-әрекетті ұйымдастыратын ұйымдық жұмыстың ұйтқысы. Проблемалық дамыта оқытуды баланың ізденушілік және зерттеушілік әрекеттері басты назарда болады. Дамыта оқытуда В.В.Давыдовтың жасаған жүйесінде ойлап, оны орындаудың тәсілі орынды роль алады. Мысылы дәстүрлі сабақты қорытуда бір ғана жауабы бар сұрақ қойылып, оған оқушы бір сөзбен жауап қайтара салады. Ал дамыта оқыту жүйесінде қойылатын сұрақ проблемалы, ойлауды қажет ететін болуы керек. Осыған байланысты тарих пәнінде оқушыларға қазақ халқының тегі кім дегеннің орнына, қазақ атауы қалай пайда болуы мүмкін немесе қазақ халқының қалыптасуына қандай тайпала әсерін тигізді? деген сұрақтар қою арқылы жеке немесе топтық өздігінен ойланатын ой туғызуға болады. Осыған орай география пәні бойыншада 8 сынып оқушыларына еліміздің солтүстік аймағында қаңтар айында орта температура қанша дегеннің орнына, картаны пайдаланып еліміздің солтүстік аймақтарында шкала бойынша температураның орташа көрсеткіші оңтүстікпен салыстырғанда қанша болуы мүмкін? деген сұрақтар ой түрткі қозғау туғызуы мүмкін. Проблемалық ой қозғаудық оқушылар үшін тағы бір түріне терминологиялық атауларды жылдам және дұрыс айта білуі. Мысалы оқушының танымын қалыптастыруда кесте сызба бойынша сәйкестендіру арқылы сұрақтардың шешімін таба білудіңде өзіндік ролі бар.

Сонымен бірге оқушыларға ситуациялық сұрақтардың шешімін таба білуде өзіндік әсерін тигізеді. Осыған байланысты 7 сынып оқушылары үшін мысал ретінде экваторлық және субэкваторлық белдеу, Африка мен Амазонка аймағы туралы география пәнінен ситуациялық сұрақ қоюға болады. Мысалы, мына тапсырмада қандай табиғат зонасы туралы сөз болатынын анықтаңдар десек, онда:

а) температурасы +25 +25 С шамасында

б) ылғалдылығы жылына 2000 мм және оданда артық

в) ағаштар бір маусым бойы жапырақтарын түсірмейді, оны тек жыл бойы бірқалыпта болады.

г) ағаштарының биіктігі 80 метрге дейін

д) ағаштың басы жайылып, діңінің жоғарғы жағында орналасқан

ж) ағаштарда бір жылдық сақинасы жоқ

з) дүниежүзі аңдарына бай

и) бұтақтың діңі жасыл

к) топырағы қызғылт-сары ферралитті

Тапсырмаға байланысты оқушылар соңында тиісті табиғат зонасы қай материкте орналасқанын анықтап шығулары тиісті болады.

Проблемалық оқытудың талаптарына сай сабақта сұрақтарды оқушы тақырыпқа ойланатындай етіп қоюдың өзі оның танымын жетілдіре түседі. Сонымен бірге өткен тақырыптардан ұмытып қалғанын білуге талпынысы пайда болады және өзіндік шығармашылық қабілетінің жетелуіне мүмкіндік береді деген пікірдемін.


Пән мұғалімі: Молдағұлов Ғ.С.

Сабаққа талдау:"Тарих және география пәндерін оқытуда оқушы танымының қалыптасуы."
  • История
Описание:

 Тарих  және география пәндерін оқытуда оқушы танымының қалыптасуы.

 

Оқушылардың шығармашылығын қалыптастырудың мақсаты өздігінен ой түйіп, білу мен ізденуге ұмтылу болып табылады. Ол үшін дұрыс ойлау және өздігінен дәлелді шешім қабылдай білуге үйрету оқушының келешекте дүниетанымын қалыптастырады. Оқушы бойындағы қабілеттілікті тауып, оны шыңдауда таным байқаушылықтын мәні бар. Төменгі сыныптардан бастап шығармашылық ой қалыптастыруға, өздігінен тыс шешімдер қабылдауға және тәжірибелік әрекеттерге дайын болуға үйретуде проблемалық оқытудың орны ерекше.           

Проблемалық дамыта оқыту – сабақтағы ерекше ахуалдарды қалыптастыруда, мұғалім мен оқушы арасындағы ерекше бір қарым-қатынас түрі боып табылады. Мұғалім бұл жағдайда дайын білімді түсіндіруші, бақылаушы, бағалаушы емес, танымдық іс-әрекетті ұйымдастыратын ұйымдық жұмыстың ұйтқысы.     Проблемалық дамыта оқытуды баланың ізденушілік және зерттеушілік әрекеттері басты назарда болады. Дамыта оқытуда В.В.Давыдовтың жасаған жүйесінде ойлап, оны орындаудың тәсілі орынды роль алады. Мысылы дәстүрлі сабақты қорытуда бір ғана жауабы бар сұрақ қойылып, оған оқушы бір сөзбен жауап қайтара салады. Ал дамыта оқыту жүйесінде қойылатын сұрақ проблемалы, ойлауды қажет ететін болуы керек. Осыған байланысты тарих пәнінде оқушыларға қазақ халқының тегі кім дегеннің орнына, қазақ атауы қалай пайда болуы мүмкін немесе қазақ халқының қалыптасуына қандай тайпала әсерін тигізді? деген сұрақтар қою арқылы жеке немесе топтық өздігінен ойланатын ой туғызуға болады. Осыған орай география пәні бойыншада 8 сынып оқушыларына еліміздің солтүстік аймағында қаңтар айында орта температура қанша дегеннің орнына, картаны пайдаланып еліміздің солтүстік аймақтарында шкала бойынша температураның орташа көрсеткіші оңтүстікпен салыстырғанда қанша болуы мүмкін? деген сұрақтар ой түрткі  қозғау туғызуы мүмкін. Проблемалық ой қозғаудық оқушылар үшін тағы бір түріне терминологиялық атауларды жылдам және дұрыс айта білуі. Мысалы  оқушының танымын қалыптастыруда кесте сызба бойынша сәйкестендіру арқылы сұрақтардың шешімін таба білудіңде өзіндік ролі бар.

  Сонымен бірге оқушыларға ситуациялық сұрақтардың шешімін таба білуде өзіндік әсерін тигізеді. Осыған байланысты 7 сынып оқушылары үшін мысал ретінде экваторлық және субэкваторлық белдеу, Африка мен Амазонка аймағы туралы география пәнінен ситуациялық сұрақ қоюға болады. Мысалы, мына тапсырмада қандай табиғат зонасы туралы сөз болатынын анықтаңдар десек, онда:

а) температурасы +25 +25 С шамасында

б) ылғалдылығы жылына 2000 мм және оданда артық

в) ағаштар бір маусым бойы жапырақтарын түсірмейді, оны тек жыл бойы бірқалыпта болады.

г) ағаштарының биіктігі 80 метрге дейін

д) ағаштың басы жайылып, діңінің жоғарғы жағында орналасқан

ж) ағаштарда бір жылдық сақинасы жоқ

з) дүниежүзі аңдарына бай

и) бұтақтың діңі жасыл

к) топырағы қызғылт-сары ферралитті

Тапсырмаға байланысты оқушылар соңында тиісті табиғат зонасы қай материкте орналасқанын анықтап шығулары тиісті болады.

 Проблемалық  оқытудың талаптарына сай сабақта сұрақтарды оқушы тақырыпқа ойланатындай етіп қоюдың өзі оның танымын жетілдіре түседі. Сонымен бірге өткен тақырыптардан ұмытып қалғанын білуге талпынысы пайда болады және өзіндік шығармашылық қабілетінің  жетелуіне мүмкіндік береді деген пікірдемін.

 

                                                                             

 

                                Пән мұғалімі: Молдағұлов Ғ.С.

Автор Калиева Алтынай Айтбековна
Дата добавления 28.02.2015
Раздел История
Подраздел Планирования
Просмотров 565
Номер материала 57219
Скачать свидетельство о публикации

Оставьте свой комментарий:

Введите символы, которые изображены на картинке:

Получить новый код
* Обязательные для заполнения.


Комментарии:

↓ Показать еще коментарии ↓